Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/3062 K.2020/1183

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar ... ve ... ile davalılar Hazine ve Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne, duruşma isteminin değerden reddine karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

- KARAR -

Kadastro sırasında, ... ili, Merkez ilçesi, ... köyü, 101 ada 1 parsel ile 404 ada 1 parsel sayılı sırasıyla 4601.5680,33 m2 ve 41687,59 m2 yüzölçümlü taşınmazlar, orman ve tarla niteliliğiyle Hazine adına tespit edilmiştir. Davacı ..., 1951 tarihli 90 sıra sayılı tapu kayıtlarına tutunarak 101 ada 1 sayılı parsel içerisinde kalan dava konusu yerin babaları ... mirasçıları adlarına tescilini istemişlerdir. Birleşen ... Kadastro Mahkemesinin 2011/7 Esas sayılı dosyasında davacı ... ise, tapu kayıtlarına tutunarak ve zilyetlik iddiasında bulunarak, kendisine ait iki parça taşınmazın orman parseli içinde kaldığı iddiasıyla dava açmıştır.

Mahkemece, A) Davacı ... tarafından Hazine ve Orman İdaresine karşı 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişileri İbrahim Kaygusuz'un dosya içerisinde bulunan 11/04/2016 tarihli raporuna ekli haritada (E) harfi ile gösterilen kırmızıya boyalı 13.285,40 m²'lik kısma yönelik açtığı davanın kabulüne, ...

Merkez ... köyü 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın kadastro tespitinin kısmen iptaline, (E) harfi ile gösterilen 13.285,40 m²'lik kısmın çayır vasfıyla farklı ada ve parsel numarası adı altında davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, (D) harfi ile gösterilen sarıya boyalı 8.530.11 m²'lik kısma yönelik açtığı davanın kabulüne, ...

Merkez ... köyü 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın kadastro tespitinin kısmen iptaline, (E) harfi ile gösterilen 8530.11 m²'lik kısmın çayır vasfıyla farklı ada ve parsel numarası adı altında davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, (A) harfi ile gösterilen sarıya boyalı, (B) harfi ile gösterilen yeşile boyalı, (C) harfi ile gösterilen maviye boyalı kısımlarıyla ilgili açmış olduğu davanın reddine, (A), (B) ve (C) harfleri ile gösterilen kısımların toplamı olan 43.386,21 m²'lik kısmın 101 ada 1 sayılı parselden ifrazı ile aynı ada farklı parsel numarası adı altında orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline,

(F) harfi ile gösterilen mor renge boyalı, (G) harfi ile gösterilen turuncuya boyalı, (H) harfi ile gösterilen yeşile boyalı kısımlarıyla ilgili açmış olduğu davanın reddine, (F), (G) ve (H) harfleri ile gösterilen kısımların toplamı olan 52.113,62 m²'lik kısmın 101 ada 1 sayılı parselden ifrazı ile aynı ada farklı parsel numarası adı altında orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline,

B) Davacı ... tarafından Hazine ve Orman İdaresine karşı 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişileri ... ve ...'in dosya içerisinde bulunan 27/08/2015 tarihli raporuna ekli haritada (A) harfi ile gösterilen sarıya boyalı, kısmıyla ilgili açmış olduğu davanın

reddine, bilirkişinin raporunda (A) harfi ile gösterilen 522.598,33 m²'lik kısımların aynı ada farklı parsel numarası adı altında orman vasfıyla Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline, davacı ... tarafından Hazineye karşı 404 ada 1 parsel numaralı taşınmaz ile ilgili açmış olduğu davanın kısmen kabul kısmen reddine, ... köyü 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın Hazine adına olan tespitinin kısmen iptaline, fen bilirkişisi ...'in 16/06/2016 tarihli raporuna ekli haritada sarıya boyalı (A) harfi ile gösterilen 4.595 m²'lik kısmın ifrazı ile aynı ada farklı parsel numarası adı altında tamamı 28 pay kabul edilerek;

-3 payın ... ve ... oğlu 1956 doğumlu ...,

-7 payın ... ve ... kızı 1926 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... oğlu 1958 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... kızı 1962 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... oğlu 1966 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... oğlu 1971 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... oğlu 1973 doğumlu ...,

-3 payın ... ve ... kızı 1977 doğumlu ... adlarına tapuya kayıt ve tesciline,

-Taşınmazın geriye kalan ve fen bilirkişisinin raporunda (B) harfi ile gösterilen 37.092,30 m²'lik kısmın ifrazı ile 404 ada 1 parsel numarası adı altında Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline,

C) ... köyü 101 ada 1 parsel numaralı orman vasıflı taşınmazın Hazine adına orman vasfıyla ve ... adına çayırlık vasfıyla tapuya tesciline karar verilen kısımları bu dosyamızda itilaflı olup, geri kalan kısmı hakkında ise bu dosyamızda açılan bir dava bulunmadığından Kadastro Kanununun 30/3. maddesine göre itilaflı olan kısımlarıyla ilgili ifraz edilerek haklarında karar verilmesine, itilaflı olmayan kısımlarla ilgili ... Kadastro Mahkemesinde 2012/10 Esas numarası ile devam eden başka dava bulunduğundan bu parselin tutanak aslının o dosyaya gönderilmesine ve geri kalan kısımla ilgili tescil hükmünün o dosya üzerinden kurulmasına karar verilmiş, hüküm davacılar ... ve ... ile davalılar Hazine ve Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde 5304 sayılı Kanun ile değişik 3402 sayılı Kanunun 4. maddesi hükmüne göre orman sınırlandırması yapılmış, taşınmaz orman sınırları içinde bırakılmıştır. (18.11.2011- 19.12.2011 )

1) Davacı ...'in dava konusu 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişileri ... ve ...'in dosya içerisinde bulunan 27/08/2015 tarihli raporuna ekli haritada (A) harfi ile gösterilen bölümüne ve davacı ...'in dava konusu 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişisi İbrahim Kaygusuz'un dosya içerisinde bulunan 11/04/2016 tarihli raporuna ekli haritada (A), (B), (C), (F), (G) ve (H) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazları yönünden:

İncelenen dosya kapsamında, kararın dayandığı gerekçeye, davacının dayandığı tapu kaydının doğusunu okuyan sahibi senet çalılığı olarak bir kısım yer gösterilmiş ise de, bu sınırın genişletilmeye elverişli sabit olmayan bir sınır olması tapu kaydının sınırları itibariyle geçerli bir kayıt olmadığı, miktarında geçerli bir kayıt olduğu ayrıca dayanak tapu kaydının kapsamında kaldığı anlaşılan komşu 404 ada 1, 411 ada 1, 399 ada 1 sayılı parsellerinde davacı murisi ... adına tespit edilmiştir.

(Kayıt miktarında fazla yer davacılar adına tespit görmüştür.) Ayrıca uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada temyiz konusu 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümünün orman sayılan yerlerden olduğu yine uzman orman bilirkişi tarafından eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritasına dayalı olarak yöntemine uygun biçimde yapılan inceleme ve araştırmada temyize konu çekişmeli 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın (A), (B), (C), (F),

(G) ve (H) harfleri ile gösterilen bölümlerinin orman sayılan yerlerden olduğu anlaşıldığına ve yazılı biçimde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmadığına göre, yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

2) Davalı Hazinenin dava konusu 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişisi ...'in 16/06/2016 tarihli raporuna ekli haritada (A) harfi ile gösterilen 4.595 m²'lik kısmına yönelik temyiz itirazları ile davalılar Hazine ve Orman Yönetiminin dava konusu 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişisi ... 'un dosya içerisinde bulunan 11/04/2016 tarihli raporuna ekli haritada (E) ve (D) harfleri ile gösterilen bölümlerine yönelik temyiz itirazları yönünden:

Her ne kadar mahkemece çekişmeli 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişisi ...'in 16/06/2016 tarihli raporuna ekli haritada (A) harfi ile gösterilen 4.595 m²'lik bölümüne yönelik açılan davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen karar usul ve kanuna aykırıdır.

Şöyle ki; mahkemece davacının dayandığı tapu kaydının doğusunu okuyan sahibi senet çalılığı olarak bir kısım yer gösterilmiş ise de, bu sınırın genişletilmeye elverişli sabit olmayan bir sınır olması tapu kaydının sınırları itibariyle geçerli bir kayıt olmadığı,

miktarında geçerli bir kayıt olduğu ayrıca dayanak tapu kaydının kapsamında kaldığı anlaşılan komşu 404 ada 1, 411 ada 1, 399 ada 1 sayılı parsellerinde davacı murisi ... ... adına tespit edilmiş olduğuda kayıt miktarında fazla yer davacılar adına tespit gördüğü düşünülerek 101 ada 1 parsel numaralı taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümüne ilişkin davanın reddine karar verildiği halde, davacının aynı tapu kaydına dayandığı 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın (A) harfi ile gösterilen bölümünün mahkemece 404 ada 1 nolu parsel miktar fazlası olarak davacı Hazine adına tespit gördüğü, taşınmaz orman olmayıp çayırlık vasfındandır.

Davacıların ekonomik amaca uygun nizasız fasılasız malik sıfatıyla zilyetlikleri bulunmadığı, davacıların dayandığı tapu kaydı yapılan kadastro çalışmalarında uygulanmadığı gerekçesiyle 404 ada 1 nolu parselde tapu kayıt miktarı kadar olan yer belirlenerek bu bölüme ilişkin davacının davasının kabulüne karar vermesi doğru değildir.

Bu sebeple çekişmeli taşınmaz bölümü davacı tarafından yalnızca zilyetlikle kazanma koşulları oluştuğu takdirde kazanılabilecek olup, davacı taraf dayandığı Nisan 1951 tarih ve 90 sıra sıra numaralı tapu kaydına dayanılarak bu taşınmaz bölümün kazanılma imkanı bulunmamaktadır. Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin çekişmeli taşınmaz bölümünde davacı lehine zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı araştırılmamış ve eksik araştırma ve inceleme sonucu hüküm kurulmuştur.

Yine mahkemece çekişmeli 404 ada 1 parsel numaralı taşınmazın fen bilirkişisi İbrahim Kaygusuz'un dosya içerisinde bulunan 11/04/2016 tarihli raporuna ekli haritada (E) ve (D) harfleri ile gösterilen bölümüne yönelik açılan davanın kabulüne karar verilmiş ise de verilen karar usul ve kanuna aykırıdır. Şöyle ki; davacı ... (dava dilekçesine ek) 1971 tarih, 17 numaralı tapu kayıtlarına tutunmuş olduğu anlaşılmakla mahkemece davacının tutunduğu tapu kaydı tüm tedavülleri ile getirtilmemiş ve keşifte dayanak tapu kayıtları yöntemince zemine uygulanmadan, sınır denetimi yapılarak tapu kaydının kapsadığı taşınmazları gösterir fennî bilirkişi tarafından düzenlenecek denetlemeye elverişli krokili rapor alınmadan hüküm kurulmuştur.

O halde;

Mahkemece, dayanak tapu kaydının ilk oluşumundan itibaren tüm gittileri ve varsa krokileri, revizyon görmüşse revizyon gördüğü tüm parsel tutanakları, komşu parsel tutanak ve dayanakları, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir harita mühendisi veya olmadığı takdirde bir tapu fen elemanından oluşacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte,

çekişmeli taşınmazlara ve çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı; öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli;

keşif sırasında davacının dayandığı tapu kaydı okunup, bu kayıtlardaki hudutlar zeminde yerel bilirkişilere tek tek göstertilmeli, kayıtlarda yazılı olup bilirkişilerce zeminde gösterilemeyen hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, çekişmeli taşınmaz ve komşu taşınmazların kimden kime kaldığı husunda ayrıntılı beyanları alınmalı ve getirtilen tutanak ve dayanakları ile bu beyanlar denetlenmeli, tapu kaydında

yazan sınırların yerleri kesin olarak belirlenmeli, komşu parsellerin tutanakları ve dayanaklarının taşınmazı ne olarak okuduğu değerlendirilmeli, yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, yerel bilirkişi ve tanıkların zeminde gösterdiği hudutlar teknik bilirkişiye haritasında işaret ettirilmeli, teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir, keşfi takibe imkan veren kroki düzenlettirilmeli, fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle taşınmazın en eski tarihli hava fotoğrafı da dahil,

dosyada mevcut tüm hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği, ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hâkim ağaç türü, kullanım şeklinin ve sınırlarının detaylı olarak incelendiği ve yerine uygulanacak kesinleşmemiş tahdit haritası ile irtibatlı, taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan müşterek imzalı rapor düzenlettirilmeli, ziraat bilirkişi tarafından taşınmazın güncel durumu tespit edilmeli, açıklanmalıdır.

Ayrıca, kayıt kapsamında kalmayan taşınmazların zilyetlikle kazanılıp kazanılmayacağı üzerinde durulmalı, tüm deliller toplandıktan sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve bilirkişinin yetersiz raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.