Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/379 K.2019/688

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacı ... Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava konusu ... ili, ... ilçesi, ... köyünde bulunan 104 ada 208 numaralı parsel 2226,92 m2 yüzölçümü ve tarla vasfıyla, aynı yer 104 ada 210 numaralı parsel ise 14472,33 m2 yüzölçümü ve tarla vasfında senetsizden davalılar adına 2005 yılında tespit edilmiştir.

Davacı ... Yönetimi, 10/01/2005 tarihli dava dilekçesinde; dava konusu her iki parselin de orman vasfında bulunduğunu belirterek bu sebeple çekişmeli taşınmazların orman vasfında Hazine adına tescilini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda; davanın kısmen kabulüne karar verilerek 104 ada 208 numaralı parselin tamamının, 104 ada 210 numaralı parselin ise bilirkişiler ... ve ... tarafından hazırlanan 30.10.2007 havale tarihli raporda (A) harfi ile gösterilen 7282,39 m2'lik yerin orman vasfı ile Hazine adına tesciline, aynı raporda (B) harfi ile gösterilen 7189,94 m2'lik kısmın 104 ada 210 numaralı parsel olarak tespit gibi tesciline karar verilmiş; hüküm davacı ... Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

Dava konusu taşınmazın bulunduğu yerde 2005 yılında yapılan genel arazi kadastrosu vardır.Çekişmeli taşınmazların bulunduğu yerde orman kadastrosu ve tahdit işlemi yapılmamıştır.

Mahkemece yapılan inceleme ve araştırma hükme yeterli değildir. Şöyle ki;

Keşifte görevlendirilen bilirkişi tarafından düzenlenen rapor eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritalarının uygulanmasına dayalı olmayıp, taşınmazın öncesinin niteliğini ve hukuki durumunu belirlemeye yeterli ve kanaat verici değildir. Yetersiz rapora dayanılarak hüküm kurulamaz.

Orman sınırlandırılması yapılmayan veya sınırlandırılmanın ilk olarak yapıldığı yerlerde, bir yerin orman niteliğinin ve hukuki durumunun 3116, 4785, 5658, 6831 sayılı kanunlar hükümlerine göre çözümlenmesi gerekir. 3116 sayılı Kanun ile sadece hangi nitelikteki taşınmazların Devlet ormanı sayılacağını göstermiş ve Devlet ormanlarının kadastrosunun yapılmasını öngörmüştür. 13.07.1945 tarihinde yürürlüğe giren 4785 sayılı Kanunun 1. maddesi gereğince 2. maddesinde sayılan istisnalar dışında bütün ormanlar Devletleştirilmiş, Devletleştirilen ormanlardan bazıları sonradan yürürlüğe giren 5658 sayılı Kanun ile iadeye tabi tutulmuş ve iadenin koşulları aynı yasada gösterilmiştir.

Yapılan bu açıklamalar doğrultusunda mahkemece önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı (Orman ve Su İşleri Bakanlığı) ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen mühendisi ile yerel bilirkişiler ve tanıkların katılımıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte mahkemece temin edilecek en eski tarihli hava fotoğrafları ve memleket haritaları ile daha yeni tarihli haritalar bulundukları yerlerden getirtilerek orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritası ve hava fotoğrafının ölçeği kadastro paftası ölçeğine,

yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ve hava fotoğrafı ölçeğine çevrildikten sonra, her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilerek, çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.-K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.-K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.-K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli;

çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte memleket haritaları ve hava fotoğrafları üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan, duraksamaya yer vermeyecek nitelikte kroki düzenlettirilmeli hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak taşınmazın niteliği ile bitki örtüsü varsa ağaçların yaşı, cinsi, dağılımı, kapalılık oranı belirlenmeli ve oluşacak sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir.

Ayrıca taşınmazın komşu parsellerinin kadastro tutanakları, tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıtlarının davalı ise dava dosyalarının da dosya arasına alınması gerekmektedir.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.