Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/4398 K.2019/7363

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davacılar ..... ve ..., davalı Hazine tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

2010 yılında yapılan kadastro sırasında ..... köyü 171 ada 1, 167 ada 1 ve 173 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar senetsizden orman vasfıyla Hazine adına tesbit edilmiştir. Asıl ve birleşen dosya davacıları, tapu kaydına ve zilyetliğe dayalı olarak tespite itiraz etmişler ve taşınmazların adlarına tescilini talep etmişlerdir. Yargılama sırasında ... ve ... dava konusu yerlerde payları olduğu iddiasıyla davaya müdahele talebinde bulunmuşlardır.

Mahkemece asıl dosya davacılarının ve asli müdahil ...’nın davasının kısmen kabulüne, 171 ada 1 ve 173 ada 1 nolu parseller bakımından açtıkları davanın reddine, 167 ada 1 nolu parsel bakımından açtıkları davanın ise kabulü ile taşınmazın 17/10/2014 havale tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide (A) harfi ile işaretli 2.459,87 m2'lik kısmının davacılar ..... ve ... ile asli müdahil ... adına eşit paylarla ayrı bir parsel numarası verilerek tapuya tesciline;

birleşen dosya davacısı ... ve asli müdahil ...’ın davasının kabulüne, 167 ada 1 nolu parselin 17/10/2014 havale tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide (B) harfi ile işaretli 11.222,23 m2'lik kısmı ile 173 ada 1 nolu parselin (B) harfi ile işaretli 3.283,76 m2'lik kısmının davacı ...’ın babası....ve asli müdahil ... adına eşit paylarla ayrı bir parsel numarası verilerek tapuya tesciline;

birleşen dosya davacıları .....davasının kabulüne, 173 ada 1 nolu parselin 17/10/2014 havale tarihli fen bilirkişi raporuna ekli krokide (C) harfi ile işaretli 17.112,12 m2'lik kısmının davacı ...’ın eşi....ve ... adına eşit paylarla ayrı bir parsel numarası verilerek tapuya tesciline, parsellerden geriye kalan bölümlerin ve 171 ada 1 nolu parselin ise tespit gibi tesciline karar verilmiş, hüküm davacılardan Ali ve ... tarafından tüm taşınmazlara yönelik, davalı Hazine tarafından ise 167 ada 1 nolu parselde davalı (A) ve (B) harfli alanlara yönelik olarak temyiz edilmiştir.

Dava, bir aylık yasal sürede açılan kadastro tespitine itiraz davasıdır. Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yerde orman kadastrosu 5304 sayılı Kanunla değişik 3402 sayılı Kanunun 4. maddesi hükümlerine göre yapılmıştır.

Mahkemece davacıların dayanak tapu kayıtları dava konusu taşınmaza uyduğu ve yazılı gerekçeyle asıl dosya davacılarının ve asli müdahil ...’nın davasının kısmen kabulüne, 171 ada 1 ve 173 ada 1 nolu parseller bakımından açtıkları davanın reddine, birleşen dosya davacısı ... ve asli müdahil ...’ın davasının kabulüne, birleşen dosya davacıları .....davasının kabulüne, karar verilmiş ise de yapılan inceleme ve araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir.

Şöyle ki; davacı gerçek kişiler 05/07/1991 tarih, c:39 s:12 s:24’te kayıtlı, 05/07/1991 tarih, c:39 s:12 s:25’te kayıtlı, 05/07/1991 tarih, c:39 s:10 s:16, 23/10/1975 tarih, c:31 s:82 s:20’te, 23/10/1975 tarih, c:31 s:81 s:17’de ve 04/06/1964 tarih, c:19 s:44 s:2 numaralı tapu kayıtlarına tutunmuştur.

Davacıların dayandığı tapu kayıtlarının her ne kadar keşifte uygulandığı belirtilmiş ise de, mahkemece davacıların tutunduğu tapu kaydı tüm tedavülleri ile getirtilmemiş ve keşifte dayanak tapu kayıtları yöntemince zemine uygulanmadan, sınır denetimi yapılarak tapu kaydının kapsadığı taşınmazları gösterir fennî bilirkişi tarafından düzenlenecek denetlemeye elverişli krokili rapor alınmadan hüküm kurulmuştur.

O halde; mahkemece, dayanak tapu kaydının ilk oluşumundan itibaren tüm gittileri ve varsa krokileri, revizyon görmüşse revizyon gördüğü tüm parsel tutanakları, komşu parsel tutanak ve dayanakları, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman yüksek mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi,

bir ziraat mühendisi ve bir harita mühendisi veya olmadığı takdirde bir tapu fen elemanından oluşacak bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli taşınmazlara ve çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazların öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı; öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli;

keşif sırasında davacının dayandığı tapu kaydı okunup, bu kayıtlardaki hudutlar zeminde yerel bilirkişilere tek tek göstertilmeli, kayıtlarda yazılı olup bilirkişilerce zeminde gösterilemeyen hudutların tespiti için taraflara tanık dinletme imkanı sağlanmalı, çekişmeli taşınmaz ve komşu taşınmazlarının kimden kime kaldığı husunda ayrıntılı beyanları alınmalı ve getirtilen tutanak ve dayanakları ile bu beyanlar denetlenmeli, tapu kaydında yazan sınırların yerleri kesin olarak belirlenmeli, komşu parsellerin tutanakları ve dayanaklarının taşınmazı ne olarak okuduğu değerlendirilmeli,

yerel bilirkişiler ve tanıkların sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli, yerel bilirkişi ve tanıkların zeminde gösterdiği hudutlar teknik bilirkişiye haritasında işaret ettirilmeli, teknik bilirkişiye uygulanan kayıtların kapsamını belirtir, keşfi takibe imkan veren kroki düzenlettirilmeli, fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle taşınmazın en eski tarihli hava fotoğrafı da dahil, dosyada mevcut tüm hava fotoğraflarının stereoskop aleti vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak, taşınmaz üzerindeki bitki örtüsünü oluşturan unsurların tek tek sayı olarak tarif edildiği,

ağaçların cinsi, ortalama yaşı, kapalılık oranı, hâkim ağaç türü, kullanım şeklinin ve sınırlarının detaylı olarak incelendiği ve taşınmazın konumunu gösteren orijinal-renkli (renkli fotokopi) memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de memleket haritası ölçeğine çevrildikten sonra,

her iki harita komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmazın konumunu çevre parsellerle birlikte haritalar üzerinde gösterecekleri ayrı renklerle işaretli ve bilirkişilerin onayını taşıyan müşterek imzalı rapor düzenlettirilmeli, ziraat bilirkişi tarafından taşınmazın güncel durumu tespit edilmeli, açıklamalıdır.

Ayrıca, kayıt kapsamında kalmayan taşınmazların zilyetlikle kazanılıp kazanılmayacağı üzerinde durulmalı, tüm deliller toplandıktan sonra oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve bilirkişinin yetersiz raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.