Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/503 K.2019/1384

Taraflar arasındaki davada ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi arasında görevsizlik kararı verilmesi nedeniyle yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesince, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 31/10/2017 tarihli 2017/82 E. - 2017/811 K. sayılı kararının kaldırılmasına, dosyanın delillerin toplanarak da...ın yeniden görülmesi için ... 1. Asliye Hukuk mahkemesine gönderilmesine kararı verilmiştir.

... 1. Asliye Hukuk Mahkemesince, HMK'nın “Duruşma yapılmadan verilecek kararlar” başlıklı 353’üncü maddesinin 1’inci fıkrasının (a) bendinin 6’ıncı alt bendinde “Mahkemece, tarafların da...ın esasıyla ilgili olarak gösterdikleri delillerin hiçbiri toplanmadan veya gösterilen deliller hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması.” düzenlemesinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizin 2017/82 Esasından yapılan yargılamada da...ın esasıyla ilgili gösterilen deliller toplanmış ve değerlendirilerek da...ın esası hakkında 31.10.2017 tarihli karar verilmiştir. İstinaf kararından da delillerin hiçbirinin toplanmaması veya değerlendirilmemesi nedeniyle değil de bilirkişi raporunda belirtilen bedelin, bahsedilen diğer dosyalara göre neden düşük hesaplandığı hakkında ek rapor alınması gerekmesi nedeniyle kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Bir başka ifadeyle, HMK'nın 353/1. maddesinde ifade edilenin aksine, da...ın esası incelenerek kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır. İstinaf mahkemesince da...ın esasına geçildiğine göre ya HMK'nın 353/1.b maddesi uyarınca duruşma yapılmadan ya da 356. maddesine göre duruşmalı olarak da...ın esası hakkında karar verilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklandığı şekilde istinaf incelemesinde da...ın esasına geçildikten sonra artık esas hakkında karar verme görevi istinaf mahkemesinde olduğundan, mahkememiz artık esas hakkında karar verme görevine sahip değildir. Mahkemelerin görevi kanunla belirlendiğinden istinaf mahkemesi kararıyla dosyanın mahkememize gönderilmesi mahkememizi görevli hale getirmemektedir. Mahkememiz kararı kaldırıldıktan sonra dosyanın mahkememize gönderilmesi işlemi, bir bakıma istinaf mahkemesinin görevsizliği kararını içermektedir. Bu durumda istinaf mahkemesi ile ilk derece mahkemesi olan mahkememiz arasında görev uyuşmazlığı çıkmış bulunduğu gerekçe gösterilerek, dava dosyasının gereği ve takdiri için yeniden Dairemize aynen iadesine ve mahkeme esasının bu şekilde kapatılmasına karar verilmiştir.

Gelinen aşamada, ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi ile İlk Derece Mahkemesi arasında bir "fiilî görev uyuşmazlığı" doğmuştur. Mevcut hali ve dosyanın bulunduğu aşama dikkate alınarak davaya bakmaya görevli yargı merciinin belirlenmesi için dosyasının Yargıtay 20. Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesine karar verilmiştir.

HMK’nın 22/2. maddesinde “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.” hükmüne yer verilmiştir.

Somut olayda, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile ... Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi arasında karşılıklı olarak verilmiş bir görevsizlik kararı bulunmamakta olup, dosya hakkında karar verilmesine yer olmadığından dosyanın mahalline iadesine karar vermek gerekmiştir.