Yargıtay 20. Hukuk Dairesi E.2019/5678 K.2019/6887

Taraflar arasındaki davanın yapılan duruşması sonunda kurulan hükmün Yargıtayca incelenmesi davalılar Hazine ve Orman Yönetimi tarafından istenilmekle, süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Çekişmeli,....parsel sayılı taşınmaz 304,41 m² tarla vasfı ile senetsizden davacı adına, 116 ada 1 parsel sayılı taşınmaz 55986,56 m² yüzölçümü ile orman vasfı ile Hazine adına tapuda kayıtlıdır.

Davacı gerçek kişi, 06.03.2015 havale tarihli dava dilekçesinde özetle; .... köyü 116 ada 12 parsel sayılı taşınmaz irsen intikal ve taksim yoluyla babasına, babasından da miras yolu ile kendisine kaldığını, taşınmazda lehine kazandırıcı zamanaşımı yoluyla ile mülk edinme koşullarının oluştuğunu ileri sürerek tapunun iptali ile adına tescili istenilmiş, daha sonra 02.09.2015 havale tarihli dilekçesiyle davasını ıslah ederek, dava konusu taşınmazın 116 ada 1 parselin kuzeyindeki alan içerisinde kalan kısım olduğu ve taşınmazın tapusunun iptali ile adına tescili talep edilmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulü ile 01/10/2015 havale tarihli bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterilen 6932,75 m2 kısmın tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmiş, hüküm davalılar Hazine ve Orman Yönetimi tarafından temyiz edilmiştir.

Dava dilekçesindeki açıklamaya göre dava, tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

Çekişmeli taşınmazın bulunduğu yörede orman kadastrosu 3402 sayılı Kadastro Kanunun 5304 sayılı Kanunla değişik 4. madde hükümlerince yapılmış ve 18/09/2006 - 19/10/2006 tarihlerinde askı ilanına çıkarak kesinleşmiştir. 6831 sayılı Kanunun 2/B maddesi uygulaması 01/07/2008 tarihinde başlanılmış, 27/08/2009 tarihinde tamamlanarak 27/02/2014 tarihinde askı ilanı yapılmıştır.

Her ne kadar mahkemece (A) harfi ile gösterilen taşınmaz bölümünün davacı adına tesciline karar verilmiş ise de, çekişmeli taşınmazın tespit tarihinden 20 yıl önceki hava fotoğraflarındaki durumu incelenmemiş yine hükme esas alınan bilirkişi raporunda gösterilen 1960 ve 1973 tarihli hava fotoğraflarında taşınmazın güney ve doğu kısımların kısmen ağaçlarla kaplı olduğu anlaşılmasına rağmen mahkemece bu ağaçların yaşı cinsi ve türü araştırılmadan ve bu kısmın orman sayılan yerlerden olup olmadığı belirlenmeden hüküm kurulmuştur. Eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak hüküm kurulamaz.

O halde mahkemece, eski tarihli memleket haritası, hava fotoğrafları ile 1985-1990 yıllarına ait hava fotoğrafları ve varsa amenajman planı ilgili yerlerden getirtilip, önceki bilirkişiler dışında halen.....ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek bir orman mühendisi, bir ziraat mühendisi ve bir fen elemanı aracılığıyla yeniden yapılacak inceleme ve keşifte, çekişmeli

taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli. 3116, 4785 ve 5658 sayılı kanunlar karşısındaki durumu saptanmalı; tapu ve zilyedlikle ormandan toprak kazanma olanağı sağlayan 3402 sayılı Kanunun 45. maddesinin ilgili fıkraları, Anayasa Mahkemesinin 01.06.1988 gün ve 31/13 E.K..

14.03.1989 gün ve 35/13 E.K. ve 13.06.1989 gün ve 7/25 E.K. sayılı kararları ile iptal edilmiş ve kalan fıkraları da 03.03.2005 gününde yürürlüğe giren 5304 sayılı Kanunun 14. maddesi ile yürürlükten kaldırılmış olduğundan, bu yollarla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; kesinleşmiş orman kadastrosu bulunmadığından,

yukarıda değinilen diğer belgeler fen ve uzman orman bilirkişiler eliyle yerine uygulattırılıp; orijinal-renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak) çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli, hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak,

temyize konu taşınmazın niteliği ve kullanım durumu ile tasarruf sınırlarını belirgin olarak görünüp görünmediği belirlenmeli, taşınmazın üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli rapor alınmalıdır.

Açıklanan yöntemle yapılacak araştırma sonucu, taşınmazların orman sayılan yerlerden olmadığı belirlendiği takdirde, bu kez, zilyetlik yolu ile kazanma koşulları araştırılarak, yapılacak keşifte, tarım uzmanı bilirkişi olarak ziraat mühendisine inceleme yaptırılıp, taşınmazın zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi niteliğinde olup olmadığı belirlenip, bu yolda rapor alınmalı; komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanarak, bu taşınmazları sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; varsa, zilyetlik tanıkları taşınmazlar başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı,

kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp; tesbit tarihine kadar davacı yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli.

3402 sayılı Kanunun 14. maddesi uyarınca, davacı adına aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tesbit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili kadastro müdürlüğü ile hukuk mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanunun 3/7/2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu ile değiştirilen 14/2. maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanunun getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanmalı,

taşınmazın 1960 ve 1973 tarihli hava fotoğraflarında ağaçlık olarak görünen kısımlarının zilyetlikle kazanılacak yerlerden olup olmadığı da değerlendirilerek toplanacak tüm kanıtlar ile birlikte ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Açıklanan hususlar gözetilmeksizin, eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporlarına dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usûl ve kanuna aykırıdır.