Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2006/6822 K.2007/5501

Davacı, 1479 sayılı Bağ-Kur sigortalılığı dışında tarım bağ-kur sigortalılığının geçerli olduğunun tespiti ile yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Davacı, 01.01.1990-29.04.2005 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılık süreleri dışındaki 2926 sayılı Yasa Tarım Bağ-Kur sigortalılığının geçirli olduğunun ve 29.04.2005 tarihli tahsis talebine göre 2926 sayılı Yasa gereğince yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbitini istemiştir.

Mahkemece, davacının 28.05.1993-15.11.1993 tarihleri arasındaki 3 ay 17 gün ve 27.03.1996-15.10.1997 tarihleri arasındaki 1 yıl 6 ay 18 günlük 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılık süreleri dışında 01.01.1990-29.04.2005 dönemindeki Tarım Bağ-Kur sigortalılığının geçerli olduğunun ve koşulları oluştuğundan 2926 sayılı Yasa uyarınca 01.05.2005 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tesbitine karar vermiştir.

Davacının, 01.01.1990 tarihinden itibaren re'sen Tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, tarım sigortalılığının devamı sırasında nakliyecilik işinden dolayı vergi ve oda kayıtları itibariyle 28.05.1993-15.09.1993 ve 27.03.1996-15.10.1997 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasaya tabi Bağ-Kur sigortalısı olduğu, Kurumun 28.05.1993 tarihinden itibaren başlayan 1479 sayılı Bağ-Kur sigortalılığını dikkate alarak Tarım Bağ-Kur sigortalılığını 27.05.1993 tarihinde sona erdirdiği, 29.04.2005 tarihli yaşlılık aylığı talebini de süre yönünden yasadaki koşullar oluşmadığından red ettiği dosyadaki belgelerden anlaşılmaktadır.

2926 sayılı Yasa'nın 5. maddesinde sigortalılığın başlangıcı ve zorunlu oluşu, 7. maddesinde sigortalıların kayıt ve tescil yaptırma zorunluluğu, 9. maddesinde ise kayıt ve tescillerini süresinde yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurumca re'sen yapılacağı öngörülmüş, davacının tescili anılan madde uyarınca re'sen yapılmış, Yasa'nın 6. maddesinde de sigortalılığın sona erme koşulları düzenlenmiş, maddenin 6. bendine göre, diğer sosyal güvenlik kuruluşları kapsamına tabi bir işte çalışanların, çalışmaya başladıkları tarihten bir gün önce sigortalılıklarının sona ereceği belirtilmiştir.

Yasada diğer Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına tabi bir işte çalışma halinde Tarım Bağ-Kur sigortalılığının sona ereceği açıkça belirtilmiş ise de, Yargıtay'ın ve Dairemizin yerleşik uygulamalarında.

Tarım Bağ-Kur sigortalılığının devamı sırasında başka Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına ait kısa süreli çalışmaların devreye girmesi durumunda bu çalışmaların tarım sigortalısı olma ve devam ettirme iradesini bozmayacağı, kişinin kısa çalışmalar sonrasında asıl sigortalılığına döndüğü, tarımda kendi adına ve hesabına çalışmasına devam ettiği kabul edilir.

Ancak burada dikkat edilecek nokta başka sigorta koluna tabi çalışmanın mutlaka kabul edilebilir ölçüde kısa süreli olması gerektiğidir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 14.02.2007 gün ve 2007/21-73-71 sayılı kararında da bu husus özellikle belirtilmiştir.

Davacının, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının devamı sırasında 28.05.1993-15.09.1993 tarihleri arasında 3 ay 17 gün ve 27.03.1996-15.10.1997 tarihler arasında da 1 yıl 6 ay 18 gün olmak üzere iki defa 1479 sayılı Yasa Esnaf Bağ-Kur sigortalılına tabi hizmetlerinin bulunduğu,

3 ay 17 günlük çalışmanın yukarıda açıklandığı şekilde kabul edilebilir ölçüde kısa süreli çalışma olması sebebiyle Tarım Bağ-Kur sigortalığına engel olmayacağı ve sigortalılığın devam edeceği ancak 1 yıl 6 ay 18 günlük uzun süreli kesintisiz nitelikteki çalışma ile artık tarım sigortalılığının devam edemeyeceği, iradenin uzun süreli Esnaf Bağ-Kur sigortalılığı yönünde oluşması sebebiyle bu çalışma sonrasında davacının kendiliğinden tarım sigortalılığının devam etmesinin mümkün bulunmadığı, sigortalılık için kuruma başvurusunun veya sigortalı olma isteğini gösterir nitelikte prim ödemelerinin bulunması gerektiği ortadadır.

Davacı vekilince dosyaya ibraz edilen ve Dairemizce onanmış bulunan örnek kararlarda da başka sigorta kuruluşuna ait çalışmaların kısa süreli çalışmalar olduğu görülmektedir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınarak davacının 01.01.1990-26.03.1996 tarihleri arasında, 28.05.1993-15.09.1993 tarihleri arasındaki Esnaf Bağ-Kur sigortalığı dışında Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 27.03.1996-15.10.1997 tarihleri arasındaki uzun süreli Esnaf Bağ-Kur sigortalılığı sonrasındaki Tarım Bağ-Kur sigortalılığına yönelik sigortalılık iradesini gösteren 27.02.2002 tarihindeki prim ödemesini takip eden aybaşı olan 01.03.2002 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine ve 29.04.2005 tarihli tahsis talebi itibariyle koşulları oluşmadığından yaşlılık aylığı isteminin reddine karar vermek gerekirken, yazılı şekilde sonuca gidilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.