Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/12039 K.2007/16337

Davacı, 5.4.2000 tarihinden itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava nitelikçe 2926 sayılı Yasa'nın 36.maddesine göre Bakanlar Kurulu Kararı gereğince davacının teslim ettiği ürün bedellerinden tevkifat yapılmak suretiyle primlerin ödendiğinden bahisle, 1479 sayılı Yasa kapsamındaki zorunlu sigortalılığının sona erdiği 05.04.2000 tarihinden itibaren Tarım ... sigortalısı olduğunun tespiti ile kurumca yaratılan muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece 2926 sayılı yasanın 10.maddesine göre, tarımda kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olan belge ve kayıtlarında temin edilmesinden sonra, Tariş’ten yapılan tevkifata göre 01.08.1994 tarihinden geçerli olarak tescil edilen 2926 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığının eskiden beri süre gelen 1479 sayılı Yasa kapsamındaki sigortalılığın sona ermesi ile kendiliğinden ortaya çıkacağının kabulü ile davacının 06.04.2000 tarihinden dava tarihine kadar tarım ... sigortalısı olduğunun karar verilmiş ise de varılan bu sonuç hatalı olmuştur.

Gerçekten davacının 20.04.1982 ile 05.04.2000 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğu dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden açıkça anlaşılmaktadır. 2926 Sayılı yasanın Sigortalı sayılmayanlar başlıklı 4/a maddesine göre “Kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan sosyal güvenlik kuruluşlarına prim veya emeklilik keseneği ödemekte olanlar, Sigortalı sayılmazlar” , Sigortalılığın sona ermesi başlıklı 6/b maddesine göre ise “Diğer sosyal güvenlik kuruşları kapsamına tabi bir işte çalışanların çalışmaya başladıkları tarihten itibaren sigortalıkları sona erer.” Bu duruma göre öteden beri gelen ve devam eden zorunlu ... sigortalısı olan davacının ilk tevkifat tarihinde Tarım ... sigortalısı olamayacağı ortadadır.

Öte yandan önceden başlayan ve geçerli 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığın bulunması koşuluyla 1479 sayılı yasa kapsamındaki çalışmaların uzun süreli olduğu hallerde, tarımsal faaliyetin kesintiye uğradığının ve anılan çalışmanın sona ermesinden sonra, 2926 sayılı yasa kapsamında sigortalılığın yeniden başlatılabilmesi için, doğrudan prim yatırılması veya aynı yasanın 36.maddesine göre ürün bedelinden tevkifat yapılması yoluyla yeniden kayıt ve tescil yolundaki iradenin ortaya konulması gerektiği dairemizin giderek Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.

Somut olayda davacının 20.04.1982 ile 05.04.2000 tarihleri arasındaki ... sigortalılığının sona ermesinden sonra tarım ... sigortalısı olmak için talebi yoktur. Ancak 07.10.2006 tarihinde teslim ettiği ürün bedelinden tevkifat yapılmıştır. Hal böyle olunca da teslim ettiği ürün bedelinden tevkifat yapılması ile davacının yeniden kayıt ve tescil konusundaki iradesini ortaya koyduğunun kabulü ile 07.10.2006 tevkifat tarihini takip eden aybaşı olan 01.11.2006 tarihinden itibaren Tarım ... sigortalılığının başlatılması gerektiği açık ve seçiktir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın, davacının 01.11.2006 ile 01.02.2007 (Dava tarihi) arasında tarım ... sigortalısı olduğunun kabulüne karar verilmek gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.