Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/13677 K.2008/6391

Davacı, 31.12.1982-01.05.1990 tarihleri arası 1479 sayılı Bağ-Kur hizmetlerinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Dava, davacının 31.12.1982 tarihinden 01.05.1990 tarihine 1479 sayılı Yasa’ya göre Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti ile aksi yöndeki kurum işlemlerinin iptali istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiş ise de bu sonuç usul ve yasaya uygun değildir.

1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 3.3.1982 tarihli işe giriş bildirgesiyle oda kaydına istinaden 03.03.1982 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edilip, davacının 06.10.1999-31.03.2001 tarihleri arasında vergi kaydının, 3.3.1982-14.3.1983 tarihleri arasında ve 1.5.1990 tarihinden itibaren devam eden oda kaydının bulunduğu, esnaf sicil kaydının bulunmadığı, 28.4.1982 tarihinde ilk prim ödemesinde bulunup, kurum tarafından davacının uyuşmazlık konusu dönemi de kapsar şekilde, 3.3.1982-31.1.1998 tarihleri arasındaki prim ve gecikme zammı borcunun icraen tahsil edildiği, bilahare davalı Kurumca sigortalılığının 31.12.1982 tarihinde terkinedilip 1.5.1990 tarihinde yeniden başlatıldığı anlaşılmaktadır.

Davacının vergi ve esnaf odası kaydının bulunmadığı ve uyuşmazlık konusu olan 31.12.1982-1.5.1990 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu Bağ-Kur sigortalılık şartlarını taşımadığı anlaşılmakta ise de davalı kurumca primler geçmişe yönelik uyuşmazlık konusu dönemi de kapsar şekilde tahsil edildikten ve bu primler uzun süre kullanıldıktan sonra, davacının sigortalılığının iptal edilmesi Medeni Kanunun 2. maddesinde ifadesini bulan objektif iyi niyet kuralları ile bağdaşmayacağından mahkemece davacının belirtilen tarihler arasında zorunlu sigortalı olarak kabulü doğru ise de;

davacı 1.6.1963 doğumlu olup, tespit tarihinin başlangıcı olan 31.12.1982 tarihinde 19 yaş 6 ay 30 günlük olması ve bu yaş itibariyle askerlik çağında bulunması nedeniyle ilgili askerlik şubesinden davacının askerlik yaptığı süre araştırılıp tespit edilmeden yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş; davacının askerlik yaptığı tarihleri ilgili kurumdan sorularak bu tarihlerin sigortalılık süresinden dışlanmak suretiyle elde edilecek sonuca göre karar vermekten ibarettir. Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.