Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/20606 K.2008/16119

Davacı, davalı işveren nezdinde Haziran 2002-22.11.2004 tarihleri arası çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir.

Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Davacı, davalı M.G.yanında, ev hizmetlerinde Haziran/2002-22.11.2004 tarihleri arasında geçen çalışmalarının tesbitini istemiştir.

Mahkemece, davacının davalıya ait evde ev hizmetlerinde çalıştığı kanaatine varıldığı belirtilmekle birlikte 506 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ve 5510 sayılı Yasa'nın 3. maddesi yanlış değerlendirilerek istemin reddine karar verilmesi aşağıdaki gerekçelerle doğru görülmemiştir.

506 sayılı Yasa'nın 2. maddesi ve 5510 sayılı Yasa'nın 4/a maddesinde hizmet akdine dayanarak bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların sigortalı sayılacağı belirtilmiştir. Sigortalılığın oluşması yönünden ilk koşul taraflar arasında hizmet akdinin varlığıdır. Hizmet akdinin ana şartları ise zaman ve bağımlılık unsurlarıdır. Zaman unsurundan maksat, iş görecek kişinin, belli bir zaman dilimi içerisinde hizmetini işverenin emrine hasretmesidir.

Burada asıl olan düzenli bir çalışma ilişkisinin bulunmasıdır. Çalışanın hizmetini işverenin emrinde ve onun vereceği direktif doğrultusunda gerçekleştirilmesi ise hizmet akdinin bağımlılık unsuru oluşturur. İşverenin emir ve gözetimi altında hazır bekleme durumunda dahi bağımlılık unsuru gerçekleşmiş sayılır. Bu iki unsurun bulunması halinde hizmet akdinin varlığı söz konusudur.

Sigortalılığın oluşması için diğer koşullar sigortalının işini yaptığı bir işyerinin bulunması, eylemli çalışmanın varlığı, Yasada belirtilen istisnalara girmeme, sigortalılığın şekil şartı aranmaksızın işe alınmakla kendiliğinden oluşması ve üretimin kural olarak sigortalı sayılma yönünden şart olmamasıdır.

Ancak 506 sayılı Yasa'nın 3/D maddesi ile 5510 sayılı Yasa'nın 6/c maddesinde, ev hizmetlerinde çalışanların ücretle ve sürekli olarak çalışmaları durumunda sigortalı sayılacakları özellikle belirtilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden davacının, davalı M.G. yanında ev hizmetlerinde, sürekli ve ücretle çalıştığı, böylece Yasada öngörülen ve yukarıda açıklanan tüm koşulların davacı yönünden oluştuğu anlaşılmaktadır. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.