Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/5502 K.2008/3035

Davacı 506 sayılı Yasaya tabi çalışması ile çakışan 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılığının iptaliyle, Bağ-Kur sigortalılığının 30.11.2004 tarihinde sona erdiğinin tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Davacı 506 sayılı yasaya tabi çalışmaları ile çakışan 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalılığının iptali ile Bağ-kur sigortalılığnın 30.11.2004 tarihinde sona erdiğinin tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme istemin kısmen kabulune karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının 27.09.1988-31.12.2000,02.10.2004 tarihinden halen devam eden 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olduğu, 1996 ve 2000 yıllarında prim ödemesinin bulunduğu ihtilaf konusu dönemde 13.03.2000 tarihinden 2006 tarihine kadar,2000 yılında 287,2001 yılında 360, 2002 yılında 178,2003 yılında 317,2004 yılında 310,2005 yılında 360,2006 yılında ise 239 günlük 506 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı çalışmalarının kuruma bildirildiği anlaşılmaktadır.

Sosyal Güvenlik Sisteminizde çifte sigortalılık mümkün bulunmayıp, önceden başlayıp devam edegelen sigortalılığa geçerlik tanınmıştır. Gerek 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve gerekse 1479 sayılı Bağ-Kur Kanunundaki birbirine paralel düzenlemeler ile bir sigortalının aynı anda birden fazla Sosyal Güvenlik Kurumuna tabi olması yasaklanmış, sigortalının önceden başlayarak devam edegelen sigortalılığına geçerlik tanınarak, çatışan sigortalılık sorunu çözüme ulaştırılmıştır.

Yasa sistemimize göre bir kimsenin Sosyal Sigortalar Kurumuna girebilmesi için hizmet akdine tabi bir işte çalışması yanında başka bir Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında da bulunmaması gerekir. 506 sayılı Yasa’nın 3. madde I-(F) bendinde “ Kanunla Kurulu Emekli Sandıklarına aidat ödemekte olanların”, (K) bendinde “ herhangibir işverene hizmet akdiyle bağlı olmaksızın kendi nam ve hesabına çalışanların” sigortalı sayılmayacağı belirtilmiştir.

Aynı şekilde 1479 sayılı Bağ-Kur Yasası’nın 24. madde I.II, fıkralarında da bir kimsenin Bağ-Kur kapsamına girebilmesi için kendi adına bağımsız çalışıp kazanç sağlaması yanında başka bir Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında bulunmaması koşulu getirilmiştir.

Yukarıdaki açıklamalardan anlaşılacağı üzere iki sigortalılığın bir arada bulunması halinde asıl olan, önceden başlayarak devam eden sigortalılıktır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2005/21-389 – 430 sayılı ve 29.06.2005 günlü Kararı ile 2001/21-627-659 sayılı ve 03.10.2001 günlü kararlarında da bu husus açıkça belirtilmiştir.

Somut olayda davacı Nakliye işinden dolayı 27.09.1988- 02.10.1989, 02.01.1990 - 23.12.1998, Oto tamirciliği işinden dolayı 01.01.1994-31.12.1990,Mühendislik faaliyetleriden dolayı da 15.03.1995-31.12.2000,09.03.2000-devam şeklinde vergiye kayıtlıdır.

Davalı Kurum davacıyı vergi kaydından dolayı 27.09.1988 tarihinde tescil etmiş 1.döneme ilişkin sigortalılığını mühendislik ve oto tamirciliğine ilişkin vergi kaydının sona erdiği 31.12.2000 tarihine kadar geçerli saymıştır.Bu durumda 13.03.2000-31.12.2000 tarihleri arasında geçen SSK sigortalılığının geçerli olduğu kabul edilemez.Buna karşın davacının Bağ-Kur sigortalısı kapsamında olmadığı 01.01.2001-01.10.2004 tarihleri arasındaki 506 sayılı yasaya tabi sigortalılığı geçerlidir.Davacı 1004416 sigorta sicil sayılı iş yerinden 01.10.2004 tarihi itibarıyle çıkmış olduğundan 09.03.2004 tarihinde başlayan vergi kaydından dolayı SSK tabi

sigortalılığının sona erdiği 02.10.2004 tarihinden itibaren 1479 sayılı yasaya tabi zorunlu Bağ-Kur sigortalısı olduğunun kabulu gerekir.

Mahkemece verilen hükümde bu hususlar kabul edilerek davacının 27.09.1988-31.12.2000,02.10.2004- günümüze kadar Esnaf Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesine rağmen 02.10.2004 tarihinden sonra gerçekleşen SSK sigortalılığına üstünlük tanınanarak çakışan dönemde Esnaf Bağ-Kur sigortalılığının iptaline karar verilerek çelişkili hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirir. O halde, davalınn bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.