Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2007/8116 K.2007/10109

Davacı, sigortalılık başlangıç tarihinin 13.01.1976 olduğunun tespiti ile yaşlılık aylığı almaya hak kazandığına karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava, davacının sigortalılık başlangıç tarihinin 13.01.1976 tarihi kabul edilerek davalı kurumca borçlanma süresi olarak kabul edilmeyen 01.03.1976-03.07.1978 tarihleri arasındaki sürenin de borçlanma süresi olarak kabul edilerek yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, istemin kabulüne karar verilmiştir.

Uyuşmazlık davacının 18 yaşından önceki yurt dışında geçen çalışmalarının 3201 sayılı yasaya göre borçlanmasının mümkün olup olmadığı ve sigortalılık başlangıç tarihinin yurt dışında çalışmaya başladığı tarih kabul edilip edilemeyeceği noktasında toplanmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 3201 sayılı Yasa’nın 1.maddesi hükmüne göre, 18 yaşını doldurmuş Türk vatandaşlarının yurt dışında geçen ve belgelendirilen çalışma süreleri, bu çalışma süreleri arasında veya sonunda her birinde bir yıla kadar olan işsizlik süreleri ve yurt dışında ev kadını olarak geçen süreleri, 2 . maddede belirtilen sosyal güvenlik kuruluşlarına prim, kesenek ve karşılık ödenmemiş olması ve istekleri halinde bu Kanun hükümlerine göre sosyal güvenlikleri bakımından değerlendirileceği hükmü getirilmiştir.

Öte yanan 01.04.1987 yürürlüğe giren Türk Alman Sosyal Güvenlik Sözleşmesine ek sözleşmenin 29/4 maddesinde “bir kimsenin Türk sigortasına girişten önce bir Alman Rant Sigortasına giriş bulunması halinde Alman Rant Sigortasına girişi Türk sigortasına giriş olarak kabul edilir” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Dosya içeriğinden, 06.05.1959 D lu olan davacının 24.02.1976-31.12.1991 ve 01.01.1992-22.08.1998 tarihleri arasında Almanya’da çalışmasının bulunduğu görülmektedir.

3201 sayılı yasa 18 yaşını dolduran Türk vatandaşlarının yurt dışında geçen ve Sosyal Güvenlik Kuruluşlarına primleri ödenmemiş çalışmaların borçlanılmasını düzenlemektedir. Oysa Türk Alman Sosyal Güvenlik sözleşmesi ile ise kişilerin farklı sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi prim ödemelerinin birleştirilerek değerlendirilmesi amaçlanmaktadır. Bu nedenle, davacının Türk Alman Sosyal Güvenlik sözleşmesi kapsamında yaşlılık aylığı istemi de bulunmadığına göre, 3201 sayılı yasanın 1 maddesindeki düzenlemeye aykırı olarak, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

Yapılacak iş, davacının 18 yaşından önceki 01.03.1976-03.07.1978 tarihleri arasındaki sürelere ilişkin borçlanma isteminin reddi ile yaşlılık aylığı koşullarının yeniden değerlendirilip sonucuna göre karar vermekten ibarettir