Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2008/14714 K.2009/14124

Davacı, 1967 ve 1968 yıllarındaki dönem bordrolarında bildirilen çalışmaların murisine ait olduğunun ve Kurum kayıtlarında eşinin "Kızar" olarak yazılan soyadının "Kasar" olarak düzeltilmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara,toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2- Dava, davacının murisi eşi ...'ın D.S.İ Tokat Şubesinde geçen çalışmalarıyla ilgili olarak 1967 ve 1968 yıllarındaki dönem bordrolarında bildirimi yapılırken 110 günlük çalışması soyadı “KIZAR” olarak bildirildiğinden kurumca kabul edilmemesi nedeniyle, kayıtların düzeltilerek ilgili çalışmaların davacının eşi ...'a ait olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece istemin reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının murisinin... ve...oğlu 1.7.1934 Kalaycık doğumlu Tokat, Merkez ilçe Küçükbağlar köyü C.79 H.59 nüfusuna kayıtlı ve 10.1.2007 tarihinde ölen ... olduğu, dava dışı ...'ın ise... ve ... oğlu 28.1.1949 Niksar doğumlu Tokat, Niksar ilçesi Yeşilhisar köyü C.25/02 H.79 nüfusuna kayıtlı olduğu,

davalıya ait işyerinden... oğlu 1949 Niksar doğumlu, Niksar İlçesi Hane no 7, cilt no 9, sayfa no 17'de nüfusa kayıtlı ...'ın 05.03.1967 tarihinde işe girdiğine, Mehmet oğlu, 1934 doğumlu Turhal İlçesi Hane no 57, Cilt no 59, Sayfa no 256'da nüfusa kayıtlı ...'ın 03.04.1967 ve 10.07.1967 tarihinde işe girdiğine dair işe giriş bildirgelerinin verildiği 03.04.1967 tarihli işe giriş bildirgesinin 4712904 sigorta sicil nolu olduğu dönem bordrolarında davacının eşi ...'ın (581 ) sigorta nolu işyerinden 1968/2. dönem de 25 gün, 1967/2. dönemde 30 gün , 1967/3. dönemde 25 gün, dava dışı ...'ın (160 ) sigorta nolu işyerinden 1967/2. dönemde 26 gün,

1966/2. dönemde 18 gün, 1966/3. dönemde 60 gün, 1967/2 dönemde 27 gün, 1967/3. dönemde 83 gün ve (2168) sigorta nolu D.S.İ Niksar İşletmesinden 1967/2 dönemde 26 gün çalışmasının bildirildiği ...'ın 1.5.1992 tarihinde emekli olduğu anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, somut olayda fiili çalışma olgusunun ve işe giriş bildirgesinin davacının murisine aidiyetinin yöntemince kanıtlanmış olup olmadığı, mahkemece bu yönde yapılan inceleme ve araştırmanın hükme yeterli bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Bu tür davalarda gösterilmesi gereken özen gereğince sağlıklı bir sonuca ulaşılabilmesi için Sosyal Sigortalar Kurumunda ve işveren yanında bulunan prim bordroları, puantaj cetvelleri ile davacının imza ve fotoğraflarını içeren işe giriş bildirgeleri, ücret tediye bordroları getirtilerek imza ve fotoğrafın davacıya ait olup olmadığı konusunda benzerlik incelemesi yaptırılmalı, davacıya yakından tanıması gereken işveren, müdür, şef, ustabaşı, çalışma arkadaşları gibi işyerleri kayıtlarında yer alan tanıklar dinlenmeli, nüfus kaydı celbedilip giriş bildirgelerindeki nüfus bilgileri ile karşılaştırılmalı, farklılıkların sebepleri araştırılmalı, deliller hep birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmelidir.

Somut olaya gelince; mahkemece açıklanan şekilde (160 ) sigorta nolu işyerinden 5.3.1967 tarihinde verilen işe giriş bildirgesinin ve buna istinaden dava dışı ... adına dönem bordrolarında 1967/2 dönemde 27 gün, 1967/3. dönemde 83 gün çalışmanın davacının murisine aidiyetinin yöntemince araştırılmadan sonuca gidildiği ortadadır.

Mahkemece 3.4.1967 tarihli işe giriş bildirgesindeki imzanın davacıya ait olup olmadığı o tarihlerde kurumve kuruluşlarda bulunan imzaları temin edilerek davacı murisine aidiyeti denetime elverişli ve karar vermeye yetecek şekilde karşılaştırılmamıştır. Yine ifadesi hükme dayanak alınan tanık davacının murisiyle 1967 yılında çalışan ve kayıtlara geçen tanık olmayıp 1968/2 dönemde davacı murisiyle irlikte uyuşmazlık bulunmayan (581 ) sigorta nolu işyerinde çalışan kişidir.

Bu nedenle ihtilaflı işe giriş bildirgesinin ve dönem bordrolarının verildiği işyerinde ve 1967 yılında çalışmış kayıtlı tanık beyanına başvurulmadığından tanık sözleri çalışma olgusu yönünden somut olgulara dayanmamakta soyut düzeyde kalmaktadır. Giderek, tanık sözlerinin inandırıcı güç ve nitelikte olduğu söylenemez.

Bu yön, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 16.9.1999 gün 1999/21-510-527, 30.6.1999 gün 1999/21-549-555, 5.2.2003 gün 2003/21-35-64, 15.10.2003 gün 2003/21-634-572, 3.11.2004 gün 2004/21-480-579 ve 2004/21-479-578, 10.11.2004 gün 2004/21-538 ve 1.12.2004 gün 2004/21-629 sayılı kararlarında da vurgulanmıştır.

Yapılacak iş; öncelikle hak alanını ilgilendirdiğinden 8417025 sigorta sicil nolu emekli olan ...'ı yöntemince davaya dahil etmesi için davacıya önel vermek, ...'ın beyanını almak Niksar Nüfus Müdürlüğünden nüfus kayıtları yenilenmezden önce 1967 yılında H.7 C.9 Sayfa 17 de kimin kayıtlı olduğu sorularak,

5.3.1967 tarihli bildirgenin verildiği (160 ) sigorta nolu işyerinin ve davacı murisinin 3.4.1967 tarihinde işe giriş bildirgesinin verildiği (581 ) sigorta nolu işyerine ait imzalı ücret bordrosu ile puantaj cetvellerini ve davacının şahsi kayıtları ile dönem bordrolarını getirtmek varsa o dönemde davacı murisiyle birlikte her iki işyerinde çalışan kişilerin çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, gerekirse ...'ın ve davacı murisi tarafından daha önce imzalanmış olabileceği;

seçim müdürlüğü, askerlik şubesi başkanlığı, evlendirme dairesi, adliye, banka, elektrik, su, telefon abonelikleri, noterlik gibi kurumların kayıtlarının celbedilerek 5.3.1967 tarihli işe giriş bildirgesindeki imzanın davacı murisine mi yoksa ...'a mı ait olduğunu Adli Tıp Kurumundan rapor almak suretiyle belirlemek ve tüm deliller bir arada değerlendirilerek gerçek çalışma olgusunu ve işe giriş bildirgesi ile dönem bordrolarındaki bildirimlerin davacı murisine aidiyetini somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde 506 sayılı Yasanın 2, 6, 9 ve 79/8. maddeleri gereğince kanıtladıktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin, gerek davacı murisi ...'ın gerekse dava dışı ...'ın aynı işyerinde aynı dönemde çalışma ihtimalleri gözardı edilmek suretiyle eksik inceleme ve araştırma sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.