Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2008/15678 K.2009/13850

Davacı, 28.6.1978- 20.4.1982 tarihleri arası ve 4.5.2000 tarihinden itibaren zorunlu ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekir. 2-Dava, davacının 28.06.1978-20.04.1982 tarihleri arasında ve 04.05.2000 tarihinden itibaren zorunlu ... sigortalısı olduğunun tesbiti istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş ise de bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamıştır.

Davacının, 28.06.1978-17.7.1989 tarihleri arasında vergi kaydına dayanılarak 04.04.1986 tarihinde 20.04.1982 tarihi itibariyle zorunlu ... sigortalısı olarak tescil edildiği uyuşmazlık konusu değildir. Davacının 03.12.1979-25.07.1989 tarihleri arasında meslek odası.

04.05.2000 tarihinden itibaren devam eden esnaf sicil kaydı ve 28.06.1978-17.7.1989 tarihleri arasında vergi kaydı bulunmakta olup davalı Kurumca 4.4.2006 tarihli terk bildirgesinde vergi kaydının 17.7.1987 tarihinde son bulduğunun yazılması nedeniyle 17.7.1987 tarihinde terkin edildiği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, davacının, 17.07.1987-17.07.1989 tarihleri arasında vergi kaydı bulunmasına, ve 04.05.2000 tarihinden itibaren esnaf sicil kaydı bulunmasına meslek odası veya vergi kaydının bulunmamasına rağmen zorunlu ... sigortalısı sayılıp sayılmayacağı noktasında toplanmaktadır.

1.4.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu ... sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 4.5.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş,

20.4.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.3.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

2.8.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu ... sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Mahkemece davacının önceden tescili ve prim ödemesi de bulunmayan 28.06.1978-20.04.1982 tarihleri arasındaki dönem yönünden davanın reddine ilişkin olarak verilen karar yerindedir. Ancak 04.04.1986 tarihinde tescil edilen davacının 17.07.1987-17.07.1989 tarihleri arasında meslek odası ve vergi kaydı; 04.05.2000 tarihinden itibaren devam eden esnaf sicil kaydı bulunduğundan anılan dönemlerde zorunlu ... sigortalısı sayılması gerektiği açıktır. Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.