Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2008/3836 K.2009/1183

Davacı, 1.3.1992-311.12.2000 tarihleri arası tarım sigortalısı olduğunun, 1.8.2004 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

Dava, davacının 01.03.1992-31.12.2000 tarihleri arasında 2925 sayılı Yasa kapsamında isteğe bağlı tarım sigortalılığının geçerli olduğunun, aynı dönemdeki 2926 sayılı Yasa kapsamında zorunlu tarım sigortalısı olmadığının ve 01.08.2004 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tesbiti ile yaşlılık aylıklarının faiziyle ödenmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile, 15 yıllık sigortalık süresi, 44 yaş ve 3.600 prim ödeme koşulu gerçekleştiğinden davacıya 2925 sayılı Yasa gereğince 01.08.2004 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespitine, ayrıca ödenecek yaşlılık aylığının, yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmiş ise de bu sonuç eksik incelemeye dayalı olup usul ve yasaya aykırıdır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 01.01.1989 tarihinde 2925 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı tarım sigortalısı olarak tescil edildiği,31.12.2000 tarihine kadar 2160 gün sigortalı olduğu ve primlerini tam olarak ödediği,ayrıca davacının 01.03.1992 tarihinde 2926 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalısı olarak resen tescil edildiği,kaydının dava tarihi itibariyle devam ettiği,primlerini 2001 yılı ve sonrasında ödediği,davalı Kurumca davacının 2925 sayılı Yasaya tabi isteğe bağlı tarım sigortalılığının 2926 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalılığının başladığı 01.03.1992 tarihi itibariyle sona erdirildiği görülmektedir.

Uyuşmazlık, somut olayda 2925 sayılı yasaya göre olan isteğe bağlı sigortalılığın 2926 sayılı Yasaya göre olan zorunlu tarım sigortalılığının başladığı ve devam ettiği 01.03.1992-31.12.2000 tarihleri arasında geçerli sayılıp sayılmayacağı noktasında toplanmaktadır.

Sosyal güvenlik sistemimizde çifte sigortalılığa yer verilmemiş olması nedeniyle "çakışan sigortalılık" olarak adlandırılan, bir sigortalının aynı anda birden fazla sosyal güvenlik kurumuna tabi olması hali, zorunlu sigortalılıkların çakışması halinde yasalarda yer alan düzenlemelerle önceden başlayan sigortalılığa geçerlilik tanınarak, isteğe bağlı sigortalılık ile zorunlu sigortalılığın çakışması halinde ise zorunlu sigortalılığa değer verilerek çözüme kavuşturulmalıdır.

Somut olayda,davacının 01.03.1992-31.12.2000 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa'ya tabi zorunlu tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğu ve davacının bu sigortalılığa ilişkin prim borçlarını ödediği anlaşıldığından ,davacının bu dönemde 2925 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olduğunun kabulü doğru değildir.

Yapılacak iş; davacının 2925 sayılı Yasa'ya tabi isteğe bağlı sigortalılığının 01.03.1992-31.12.2000 tarihleri arasında geçerli olduğunun tesbitine yönelik isteminin reddine, karar verilerek yaşlılık aylığı koşulları yeniden tartışılarak çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.