Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2008/777 K.2008/1108

Davacı, teslim ettiği ürün bedelinden ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşı ile tescil tarihleri arasında tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 5458 sayılı Yasa'dan yararlanması gerektiğinin tesbitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir.

Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, teslim ettiği ürün bedelinden ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşı olan 1.5.1995 ile 1.6.2006 tescil tarihleri arasında 2926 Sayılı Yasa’ya göre tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun ve 5458 sayılı yasadan yararlanması gerektiğinin tespitini istemiştir.

Mahkemece, sigortalılık tespitine ilişkin olarak, dava açıldıktan sonra, davalı kurum tarafından davacının tescil tarihinin 1.5.1994 tarihine çekilmesi nedeniyle, “Davanın konusu kalmadığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, 5458 sayılı yasadan yararlanılması gerektiğinin tespitine yönelik taleple ilgili olarak ise, “Davacının 5458 sayılı yasanın ilgili hükümlerinden yararlandırılmasına karar verilmiş ve karar süresinde davalı kurum avukatı tarafından temyiz edilmiştir. Sigortalılık tespitine yönelik taleple ilgili mahkemenin kararı yerindedir. Ancak davacının 5458 sayılı yasadan yararlanma koşullarında mahkemece yanılgıya düşüldüğü görülmektedir.

Davacının 05.06.2006 tarihinde davalı Kuruma verdiği dilekçe tarım Bağ-Kur sigortalılığının ilk tevkifat tarihini takip eden aybaşına çekilmesini istediği ve anılan dilekçesinde 5458 sayılı yasadan yararlanma doğrultusunda bir talebinin bulunmadığı uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık geriye yönelik tescil talebinin 5458 sayılı yasadan yararlanma talebini de kapsayıp kapsamadığı noktasında toplanmaktadır.

Yerel mahkemece, davacının 5458 sayılı yasanın öngördüğü 3 aylık süre içerisinde kuruma tescil için başvuruda bulunduğu, ve bu başvurunun anılan 3 aylık sürenin dolmasından sonra reddedildiği ve dava açıldıktan sonra da kurumun tescil tarihin geriye çektiğinden, Sosyal güvenlik hukukunun ilkeleri ve hakkaniyet gereği davacının 5458 sayılı yasanın hükümlerinden yararlandırılmasının uygun olacağı sonucuna varılmışsa da varılan bu sonuç hatalı olmuştur.

Gerçekten davanın yasal dayanağını oluşturan 5458 sayılı yasanın 2.maddesinde maddesinde “17.10.1983 tarihli ve 2926 sayılı Tarımda Kendi Adına ve Hesabına Çalışanlar Sosyal Sigortalar Kanununa göre, 31.03.2005 tarihine kadar tahakkuk ettiği halde bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar ödenmemiş olan prim ve sosyal güvenlik destek primi borçları; bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren iki ay içerisinde Kuruma yazılı olarak başvurmak şartıyla, bu madde ve 3 üncü madde hükümlerine göre yeniden yapılandırılır” hükmü öngörülmüş; Bağ-Kur Genel Müdürlüğü’nün 2006/327

sayı ve 30.5.2006 tarihli kararıyla “5458 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının verdiği yetki çerçevesinde, prim borçlarının yeniden yapılandırma başvuru süresinin 30.06.2006 tarihine kadar bir ay süre ile uzatılmasına,” karar verilmiştir. Bu duruma göre Sosyal Güvenlik Prim Alacaklarının Yeniden Yapılandırılması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında 5458 sayılı Kanundan yararlanmak için anılan yasadan yararlanma istemi de içeren dilekçe ile kuruma başvurulması gerektiği açıktır. Hal böyle olunca da prim borcunun yeniden yapılandırılması için yasanın ön gördüğü 3 aylık hak düşürücü süre içerisinde yeniden yapılandırma talebinde bulunmayan davacının bu yöne yönelik talebinin reddi gerekirken, kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.