Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/11576 K.2009/13188

Davacılar, murisinin iş kazası sonucu ölümünden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalılardan Postallı Turizm Seyehat San ve Tic. Ltd. Şti. nin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava davacılardan ... ile Sümeyra Bıyık’ın yakınlarının iş kazası sonucu ölümü nedeniyle uğradıkları maddi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir. Mahkemece, sigortalının annesi ... için 6.779,05 TL, kız kardeşi Sümeyra Bıyık için 1.015,12 YTL maddi tazminata karar verilmiş ise verilen karar doğru değildir.

Dava, nitelikçe Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından karşılanmayan zararın giderilmesi istemine ilişkindir. Bu nedenle, mükerrer ödemeyi ve haksız zenginleşmeyi önlemek için kurum tarafından hak sahiplerine bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin kurumdan sorularak, bildirilen miktarın en son zarardan indirilmesi suretiyle maddi tazminatın saptanması gerektiği, Yargıtay'ın oturmuş ve yerleşmiş görüşlerindendir.

Bu bakımdan, davanın niteliği göz önünde tutularak öncelikle hak sahiplerine Sosyal Sigortalar Kurumu tarafından iş kazası nedeniyle gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılması, gelir bağlanmış ise, kurum tarafından bildirilen miktarın (bağlanan gelirin peşin sermaye değerinin), maddi tazminattan düşülmesi, gelir bağlanmamış ise bu yön, hak sahibinin maddi tazminat hakkını doğrudan etkileyeceğinden hak sahibine, gelir bağlanması için Sosyal Sigortalar Kurumu aleyhine dava açması yönünden önel verilmesinde yasal zorunluluk olduğu açıktır.

Başka bir anlatımla, hak sahibi tarafından kurum aleyhine açılan davada, 506 sayılı yasanın 24. maddesinin öngördüğü koşulların oluşmadığının saptanması durumunda, hak sahibine, gelir bağlanamayacağı giderek, hak sahibinin, destekten yoksun kalma tazminatı isteme hakkına sahip olamayacağı ortadadır.

Somut olayda, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Kayseri Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü mahkemeye verdiği 29.06.2009 tarihli cevabi yazısında, ölen sigortalının annesi davacılardan ...’a kurumlarından ölen eşinin hak sahibi olarak Dul aylığı almakta olduğu için iş kazası nedeni ile hayatını kaybeden çocuğundan dolayı gelir bağlanmasının mümkün olmadığı gerekçesi ile aylık talebinin ret edildiği bildirmiş, Öte yandan iş kazası sonucu hayatını kaybeden sigortalının kardeşlerine gelir bağlanması ile ilgili 506 sayılı yasada bir düzenleme bulunmamaktadır.

Bu nedenle sigortalının eşi ve çocukları ile şartları oluştuğunda anne ve babasına hak sahibi olarak gelir bağlanacağı düzenlemesi nedeni ile anne ...’ın eşinden dul aylığı alıyor olması nedeni ile kardeş Sümeyra Bıyık’ın ise hak sahibi olarak ölüm aylığı isteme hakkının bulunmaması nedeni ile destekten yoksun kalma tazminatı isteme haklarının bulunmadığı açık-seçiktir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın davacı anne ... ile kardeş Sümeyra Bıyık’ın maddi tazminat talebinin reddi yerine yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru değildir O halde, davalılardan Postallı Turizm Seyehat San ve Tic. Ltd. Şti. nin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.