Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/12598 K.2010/9550

Davacılar, murisi ...in yaşlılık aylığından Sosyal Güvenlik Destek Primi kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaliyle, yapılan kesintilerin iadesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacılar, davalı Kurumca murisleri ...in yaşlılık aylığından sosyal güvenlik destek primi kesilmesine ilişkin işlemin iptalini ve yapılan kesintilerin iadesini istemişlerdir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş ise de, bu sonuca eksik inceleme ile ulaşılmıştır.

Gerçekten, 4447 sayılı Yasa'nın 38. maddesi ile 1479 sayılı Yasa'ya ek 20. madde olarak eklenen madde içeriğine göre, yaşlılık aylığına hak kazanıp daha sonra çalışmaya devam eden ve çalışmaya başlayanlardan başlama tarihinden itibaren %10 oranında sosyal güvenlik destek primi kesileceği öngörülmüştür.

Dava konusu olayda, davacıların murisi ...in 15.02.2005 tarihine kadar kendi adına bağımsız çalışıp kazanç sağladığı yolunda yasal karine teşkil edebilecek Karaman Ticaret Odası kaydı bulunmaktadır. Ancak, bu yasal karinenin aksini kanıtlamak mümkündür. Öte yandan, mahkemece, vergi dairelerinin davacıların murisinin “potansiyel mükellef” olduğuna ilişkin cevabi yazıları yanlış değerlendirilerek, murisin gelir vergisi mükellefi olduğu da kabul edilerek sonuca gidilmiştir. Oysa, murisin vergi kaydı 30.10.1991 tarihinde sona ermiştir. Ayrıca, murisin esnaf ve sanatkar sicil kaydı da bulunmamaktadır.

Yapılacak iş, Karaman Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 9910186928 vergi no ile kayıtlı olan ...in 17.11.2004 tarihinde hangi faaliyeti nedeniyle vergiye kayıtlı olduğunu, bu faaliyetini hangi adreste gerçekleştirdiğini sormak, 4447 sayılı Yasa ile getirilen 1479 sayılı Yasa'nın 20. maddesinin yürürlüğe girdiği 01.10.1999 tarihinden itibaren davacıların murisi ...in kendi adına bağımsız faaliyetinin devam edip etmediği hususunun emniyet ve zabıta aracılığı ile araştırılması, yine ilgili odaya davacıların murisinin aidat ödemesi olup olmadığı,

hazirun cetvelinde davacıların murisinin adının ve imzasının bulunup bulunmadığının araştırılması, bu konuda davacıların göstereceği tanıklar dahi dinlenerek, bütün belge ve deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.