Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/14052 K.2010/7822

Davacı, kurum işleminin iptaliyle, çıkarılan prim borçlarının iptaline, isteğe bağlı prim ödemelerinin geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, kurumun davacıdan talep etmiş olduğu 14.077,56 TL borca karşılık gelen muhtarlıktan dolayı istenen zorunlu prim borcunun ve bundan kaynaklanan sigortalılık hizmetinin iptaline ve bu süreye tekabül eden ve davacı tarafından yatırılan isteğe bağlı primlerin ve hizmet süresinin geçerli olduğunun tesbiti istemine ilişkindir.

Mahkemece istemin kısmen kabulü ile, davacının davalı Kurum'ca 28.03.2004-30.09.2004 arasındaki sigortalılık süresinin Bağ-Kurlu sayılmasına yönelik işleminin 28.03.2004-30.04.2004 arasındaki kesiminin ve 01.09.2004-30.09.2004 arasındaki sürelerin ...'lu sayılmasına yönelik işlemin iptaline, bakiye kesim olan 01.05.2004-01.09.2004 arasındaki kesim hakkındaki istemin reddine,davacının davalı Kurum'ca 01.03.2006-30.06.2008 arasındaki süreleri Bağ-Kurlu sayma işleminin 01.03.2006-30.04.2007 arasındaki kesiminin iptaline, 01.05.2007-30.06.2008 arasındaki döneme ait istemin ise reddine,davalı Kurum'ca tahakkuk ettirilen primler ve gecikme zammının iptal edilen sürelere göre yeniden belirlenmesine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 16.09.1987 tarihli bildirgeye göre aynı tarihli vergi kaydı nedeniyle aynı tarih itibariyle tescil edildiği,30.12.1990 tarihinde terkin edildiği,02.03.1991-30.06.1992,17.07.1992-03.11.1992,28.03.2004-31.08.2004,01.03.2006-0.06.2008 arası sigortalı sayıldığı,30.09.2008 itibariyle 14.077,56TL prim borcunun bulunduğu,16.09.1987-31.12.1990 tarihleri arasında vergi kaydı, 18.09.1987-31.12.1990 tarihleri arasında esnaf odası kaydı, 23.11.1987-03.11.1992 tarihleri arasında sicil memurluğu kaydının bulunduğu,

01.09.2004-30.10.2004,11.11.2005-28.02.2006 tarihleri arasında 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olduğu, 01.01.1997-31.05.2002, 01.05.2003-31.08.2003,01.04.2004-30.04.2004,01.11.2004-11.11.2005,01.04.2006-30.04.2007,01.12.2007-30.06.2008 tarihleri arasında ise isteğe bağlı SSK sigortalısı olduğu, Kurum'un isteğe bağlı sigortalı olduğu dönemde davacıyı 1479 sayılı Yasa’ya tabi sigortalı saydığı anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa’nın 85. maddesinin 4842 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki hükmünde; isteğe bağlı sigorta primlerinin ödenmemesi, isteğe bağlı sigortalılığı sona erdiren nedenlerden biri olarak sayılmamışsa da; anılan maddede 4842 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikle; 01.05.2003 tarihinden sonraki döneme ilişkin olarak isteğe bağlı sigortalı priminin ardarda üç ay ödenmemesi isteğe bağlı sigortalılığı sona erdiren bir neden olarak öngörülmüştür (506 sayılı Kanunun madde 85/D-c). Yine 4842 sayılı Kanunun 01.05.2003 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 34.

maddesiyle 506 sayılı Yasa’ya eklenen geçici 85. maddenin (c) bendinde ise; bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarihten (01.05.2003) önce isteğe bağlı sigortalı olup da Kurum'a prim borcu bulunanların, bu borçlarını 01.05.2003 tarihinden itibaren 6 ay içinde gecikme zammı ile birlikte ödemeleri hâlinde sigortalılıklarının devam edeceği, ancak bu süre içinde borcun ödenmeyen kısmına ait sürelerin sigortalılıktan sayılmayarak sigortalılığın sona ereceği hükmünü içermektedir. Yine, bu tarihten önce sigortalı olup da 01.05.2003 tarihinden sonraki süreye ilişkin olarak ardarda üç ay prim ödemeyenlerin sigortalılıkları da, primi ödenmiş son ayın bitimi itibariyle sona erecektir.

Somut olayda, davacı 01.04.2004-30.04.2004 tarihleri arasındaki döneme ilişkin isteğe bağlı primlerini ödediği için bu döneme ilişkin isteğe bağlı sigortalılığı geçerli ise de, 30.04.2004 tarihinden sonra 01.09.2004 tarihine kadar ardarda üç ay prim ödemediği ve 01.09.2004 tarihinde 506 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak çalışmaya başladığı için isteğe bağlı sigortalılığının 30.04.2004 tarihinde sona erdiğinin kabulü gerekir.Öte yandan davacı 28.03.2004 ve devamı şeklinde muhtarlık yaptığından isteğe bağlı sigortalılık sona erdikten sonra zorunlu ... ve SSK sigortalılığı devreye girdiğinden zorunlu sigortalılık devam ederken davacının 01.04.2006 tarihinde isteğe bağlı sigortalı olarak prim ödemesi geçerli değildir.

Yapılacak iş, davacının 01.04.2004-30.04.2004 tarihleri arasında isteğe bağlı sigortalığının geçerli olduğunu kabul etmek, diğer sürelere ilişkin istemini reddetmek, zorunlu ... sigortalılığı nedeniyle çıkartılan prim borcu yönünden ise kabul edilen bu süre dikkate alınarak sonucuna göre karar vermektir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.