Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/14599 K.2010/10808

Davacı, davalı işveren nezdinde 1.7.2006- 8.12.2006 tarihleri arası çalıştığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 01.07.2006-08.12.2006 tarihleri arasında davalı işverene ait "Terazidere Mah., 60 Yıl Cad. , Mutlu İş Hanı, No : 15 (36 yeni no), Kat : 1, Terazidere-Bayrampaşa, İstanbul" adresinde bulunan işyerinde, bükümhanede, 506 sayılı Kanuna tabi zorunlu sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece istemin kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden davalı işverene ait ayrı işyeri numarası ile farklı adreslerde faaliyet gösteren birden fazla işyeri bulunduğu, davacının çalıştığı işyerinin SGK'da "Esenler Yolu, Ayrancı Sanayi Sitesi, (F) Blok, No 15, Bayrampaşa" adresinde kurulu, 0247151 nolu işyeri olup, 1.2.1978-31.12.1996 tarihleri arasında kapsamda bulunduğu, davalı işyeri yetkilisinin sigorta müfettişine bu adreste bulunan işyerinin faal olmadığı, depo olarak kullanıldığını, burada iplik büküm makinalarının bulunduğunu bildirdiği, davacının da dava dilekçesine " bükümhane"de çalıştığını ileri sürdüğü,

bu işyerinden uyuşmazlık konusu dönemde verilen dönem bordrolarının bulunmadığı, zabıtaca komşu işyeri tanıklarının belirlenemediği, dinlenen tanıkların davalıya ait bu işyerinde çalışan kişiler olmadığı anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasanın 79/10. maddesinde, bu tür hizmet tespiti davalarının kanıtlanması yönünden özel bir yöntem öngörülmemiştir. Kimi ayrık durumlar dışında; resmi belge veya yazılı delillerin bulunması, sigortalı sayılması gereken sürelerin saptanmasında güçlü delil olmaları itibariyle sonuca etkili olurlar. Ne var ki bu tür kanıtların bulunmaması, salt, bu nedene dayalı istemin reddine neden olmaz. Somut bilgilere dayanması, inandırıcı olmaları koşuluyla, Kuruma bildirilen dönem bordroları, tanıkları veya iş ilişkisini bilen veya bilmesi gereken işverenler tarafından Kuruma bildirilen komşu işyerleri çalışanları gibi kişilerin bilgileri ve bunları destekleyen kimi diğer kanıtlarla dahi sonuca gitmek mümkündür.

Mahkemece fiili çalışmanın varlığının yukarıda açıklanan şekilde yöntemince araştırılmadan sonuca gidildiği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, davanın nitelikçe kişilerin sosyal güvenliğine ilişkin olması nedeniyle mahkemece, doğrudan soruşturma genişletilmek sureti ile davacının tespitini istediği dönemde faaliyet gösteren, çalıştığı iddia edilen "Terazidere Mah., 60 Yıl Cad. , Mutlu İş Hanı, No : 15 (36 yeni no), Kat : 1, Terazidere-Bayrampaşa, İstanbul" adresindeki işyerine komşu olan işyerlerini ve burada kayıtlara geçmiş kişileri belediye ve ilgili SGK İl Müdürlüğünden sormak, saptamak, saptanan bu işyerlerinin kayıtlarına geçmiş kişileri, başka bir anlatımla, Sosyal Güvenlik Kurumunda kayıtlı olan komşu işyeri veya benzer işi yapan işyeri sahiplerinin veya çalışanlarının bilgilerine başvurulmak ve olabildiğince delilleri toplayıp, bunları birlikte değerlendirerek çıkacak sonuca göre karar vermektir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.