Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2009/8354 K.2010/6295

Davacı, şirket ortaklığının sona eriş tarihinin 10.11.1988 olduğunun tesbitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı ... Makina Kalıp Plastik San. A.Ş.’ndeki ortaklığının 10.11.1988 tarihinde sona erdiğinin tesbitini talep etmiş, yargılama sırasında verdiği 25.12.2008 tarihli dilekçe ile de Anonim Şirketten ayrıldığı 18.11.1988 tarihinde ... sigortalılığının sona erdiğinin tesbitini talep ettiğini bildirmiştir. Mahkemece davacının 506 sayılı Yasa'nın 80. maddesi gereğince doğacak sorumluluklar yönünden şirket ortaklığının 18.11.1988 tarihinde sona erdiğinin tesbitine karar verilmiş ise de bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden davacının 1.6.1986- 30.4.1987, 1.1.1990-31.12.1995,1.1.1996-14.3.1998 tarihleri arasında vergi, 29.12.1993-19.1.1996, 17.1.1997-2.2.2002 tarihleri arasında oda kaydı bulunduğu 14.4.1992 tarihli bildirge üzerine 0568140169 bağ no ile vergi kaydı esas alınarak 1.6.1986 tarihi itibariyle 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olarak tescil edildiği,

18.12.1987 tarihli bildirge ile 500206807 bağ no ile şirket kurucu ortaklığından 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olarak tescil edilip bilahare davacının müracaatı üzerine ... hizmetlerinin 0568140169 no da birleştirilerek davalı Kurumca 1.6.1986- 30.4.1987, 1.1.1990- 2.2.2002 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı sayıldığı, davacının 1970- 2004 yılları arasında 506 sayılı Yasa'ya tabi kesintili çalışmalarının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Davacının şirketteki hisselerini 18.11.1988 tarihli şirket karar defterinde de yer alan hisse devrinin kabulü kararı ile devir ettiği de uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık konusu olan davacının şirket ortaklığının sona erdiği tarihin tesbitinde hukuki yararının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Tespit davasının dinlenebilmesi için diğer genel dava şartlarından başka şu iki ek şartında bulunması gereklidir. Tespit davasının konusu yalnız hukuki ilişki olmalı, ve davacının bu hukuki ilişkinin var olup olmadığının hemen tespit edilmesinde hukuki yararı bulunmalıdır. Bir hukuki ilişkinin hemen tespit edilmesinde hukuki yararın bulunduğunun kabulü için; Davacının bir hakkı veya hukuki durumu bir tehlike ile tehdit edilmiş olmalı, verilecek tespit hükmü bu tehlikeye ortadan kaldırmaya elverişli olmalıdır.

Somut olayda davacının davalı Kurumca 1.1.1990- 2.2.2002 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalı olarak kabul edilmesi, 1.1.1990- 31.12.1995 tarihleri arasında vergi, 29.12.1993- 19.1.1996 ve 17.1.1997- 2.2.2002 tarihleri arasında oda kaydının bulunmasına dayalıdır.

Davacının şirket ortaklığının 10.11.1988 tarihinde sona ermesi 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalılığı üzerinde etkili olmadığı gibi tüm dosya içeriğinden davalı kurum tarafından davacının şirket ortaklığının devam ettiği dönemle ilgili olarak, 506 sayılı Yasanın 80. maddesinden kaynaklanan yükümlülüklerle ilgili davacı alehine hüküm ve sonuç ile sorumluluk doğuracak bir işlem yapıldığını gösterir bilgi ve belgede bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca sırf ileride doğması muhtemel sorumluluklar yönünden, eda davası açılarak çözümlenecek uyuşmazlıklarla ilgili davacının tesbit davası açmakta hukuki yararı da bulunmadığından davanın hukuki yarar yokluğunda reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve karar bozulmalıdır.