Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/10397 K.2011/49

Davacı, tarım sigortalılık başlangıcının 15.5.1994 olduğunun tesbitiyle, aksi yöndeki kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine. 2-Dava, ilk prim kesinti tarihi olan 15.5.1994 tarihinin Tarım ... sigortalılık başlangıç tarihi olduğunun tesbitine ilişkindir. Mahkemece, 2926 sayılı Yasaya göre 1.6.1994 tarihinden itibaren Tarım ... sigortalılığının kabulüne, aksi işlemin iptaline karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasada 506 sayılı Yasanın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasanın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kuruma başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar.

Anılan Yasanın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir.

2926 sayılı Yasanın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir.

Diğer yandan re'sen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kuruma kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’a re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi

mümkündür.

Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kuruma başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.

2926 sayılı Yasanın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, ilgili Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir.

Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Yapılan incelemede davacının teslim ettiği ürün bedellerinden ...'a 15.5.1994, 12.4.1996, 15.5.1997, 15.6.1998, 15.4.1999, 15.6.2000, 15.6.2001 tarihlerinde prim kesintisi yapıldığı, tevkifata istinaden 1.6.1994 tarihinde ...'a kayıt ve tescilinin yapıldığı, davacının aile reisi olmadığından bahisle tescil tarihinin davalı Kurumca değiştirilerek, bildirgenin ...'a intikal tarihi olan 17.6.2008 tarihini takip eden aybaşı olan 1.7.2008 tarihi olarak değiştirildiği, ziraat odası kaydının 13.6.2008 tarihinden devam ettiği, Tütün Fabrikası kaydının 1994 yılında başladığı ,Tarım Kredi Kooperatif üyesi olmadığı, tapu kayıtlarının sorulmadığı,

zabıta araştırmasının, muhtar ilmuhaberinin olmadığı, tarımsal amaçlı kredi kullanıp kullanmadığının ilgili kuruluşlardan (T.C.Ziraat Bankası , Tarım Müdürlüğü gibi) sorulmadığı, Belediye Emlak kaydının araştırılmadığı, yani 2926 sayılı Kanunun 10. maddesindeki koşulların araştırılmadığı, keza davacının dava dilekçesinde "geçmişte yatırılan primlerin iade edildiği" beyanı karşısında 2001-2008 yılları arasında davacıya herhangi prim ödemesi olup olmadığının araştırılmadığı görülmüştür.

Mahkemece yukarıda açıklanan bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.