Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/5365 K.2011/6167

Davacı, 1479 sayılı Yasaya tabi ... sigortalılığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı S.G.K'nun sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2-Dava, davacının meslek odası kaydının Oda yönetimince sehven silindiğinin ve buna bağlı olarak 1479 sayılı Yasaya tabi ... sigortalılığının tespiti ile, yaşlılık aylığı istemine ilişkindir.

Mahkemece .....Lokantacılar ve Bakkallar Odası'nın 1.4.1986 tarih ve 17 sayılı yönetim kurulu kararının iptali ile Kurumun bu Karara dayanarak davacının zorunlu ... sigortalılığının iptaline yönelik 25.8.2008 tarih (27446) sayılı işleminin iptaline, davacının zorunlu ... sigortalılığının bu şekilde devam etmesi neticesinde lehine olan tüm yasal düzenlemelerden yararlanmasına, yaşlılık aylığı talebinin şartları bulunmadığından bu aşamada reddine karar verilmesi yerinde ise de; davanın kısmen kabulüne karar verildiğine göre, davalı Kurum yönünden avukatlık ücretine hükmedilmemesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

Ne var ki, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, H.U.M.K.’nun 438/7. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

KARŞI OY YAZISI

Dava dilekçesinde davacı ve davalı olarak gösterilen kişiler şeklen o davanın taraflarıdır. Ancak mahkemenin bu taraflar arasında dava konusu hakkın esası hakkında bir karar verebilmesi için, bu kişilerin o davada gerçekten davacı ve davalı sıfatına sahip olmaları gerekir. Bir davada taraf olarak gösterilen kişiler, taraf ve dava ehliyetine ve davayı takip yetkisine sahip olsalar bile, bu kişilerden birinin o davada gerçekten davacı veya davalı olmak sıfatı yoksa, dava konusu hakkın esasına ilişkin bir karar verilemez. Dava sıfat yokluğundan (husumetten) reddedilir.

Bir subjektif hak kendisinden davalı olarak istenebilecek kişi, o hakka uymakla yükümlü (borçlu) olan kişidir. Bir davanın tarafları veya taraflarından biri taraf sıfatına sahip değilse, mahkeme, dava konusu hakkın esası (mevcud olup olmadığı) hakkında inceleme yapıp karar veremez.

Dava SGK Başkanlığına yöneltilmiş, davacı ....Terziler, Lokantacılar ve Bakkallar Odası kaydının dava dışı Odanın Yönetim Kurulunca sehven silindiğini ve davalı Kurumca iptal edilen sigortalılığının geçerli olduğunun tespitini talep etmiştir.

Mahkemece ..... Terziler, Toptancılar, Bakkallar Odası'nın oda kaydının silinmesine ilişkin 01.04.1986 tarihli 17 sayılı Yönetim Kurulu kararının iptali ile bu karara dayanılarak davacının sigortalılığının iptaline yönelik 25.08.2008 tarihli 27446 sayılı davalı .... Başkanlığı işleminin iptaline karar verilmiştir.

Öte yandan Meslek Odaları ile üyeleri arasında çıkan kayıt ve terkin işlemleri ile ilgili ihtilaflara bakmaya idari yargı yeri görevlidir.

İdari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için açılacak davalar 2577 sayılı Yasa gereğince idari yargı yerinde çözümlenebilecektir. Odaları ile üyeleri veya hak sahipleri arasındaki uyuşmazlık idari yargı yerinde giderilmedikçe adli mahkemeler idareyi bağlayıcı, bir eylem ve işleme zorlayıcı nitelikte karar veremezler.

Somut olayda davacının oda kaydının silinmesine ilişkin Oda Yönetim Kurulu işleminin iptaline ilişkin davada dava dışı ..... Terziler, Lokantacılar ve Bakkallar Odası Başkanlığının pasif husumet ehliyeti bulunmakta olup davalı ... Başkanlığının davalı sıfatı bulunmadığından SGK Başkanlığına yönelik bu dava yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan dava reddedilmelidir.

Öte yandan oda kaydı ile ilgili ihtilaf çözümlenmeden davacının 1479 sayılı Yasaya tabi sigortalılığı yönünden bir karar verilemeyeceğinden yapılacak iş; davacıya ilgili odayı hasım göstermek suretiyle idari yargı yerinde dava açması için önel vermek, o davayı bekletici mesele yapmak ve çıkacak sonuca göre bir karar vermektir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Mahkeme kararının bu gerekçe ile bozulması düşüncesinde olduğumdan Sayın Çoğunluğun mahkeme kararının davalı Kuruma avukatlık ücreti verilmek suretiyle düzelterek onanmasına ilişkin kararına katılmıyorum.