Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2010/6327 K.2011/13967

Davacı, sigortalılıktan sayılmayan sürelerin hizmetten sayılması ve yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava nitelikçe: 22.04.2009 tarihli yaşlılık aylığı talebi üzerine, 01.08.1983 olan tescil tarihini 19.12.1983 tarihine çekip, primleri ödenen 01.08.1983-19.12.1983, 22.05.1984-02.09.1985 ve 31.08.1992-16.12.1992 tarihleri arasında kalan sigortalılığını da iptal ederek, 22.04.2009 tarihli yaşlılık aylığı talebini reddeden kurum işleminin iptali ile yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece vergi kaydının bulunduğundan bahisle 01.08.1983-19.12.1983 tarihleri arasında davacının ... sigortalısı olduğunun tespitine 25 tam yıl hizmetinin bulunmaması nedeniyle yaşlılık aylığı isteminin reddine karar verilmiş ve bu karar süresinde davacı ve davalı taraf vekilince temyiz edilmiştir.

Yerel mahkemenin davacının tescil tarihini 01.08.1983 tarihine çekerek 01.08.1983 ile 19.12.1983 tarihleri arasında kalan sürede ... sigortalısı olduğunun kabulüne ilişkin kararı isabetlidir. İptal edilen diğer sigortalı sürelere yönelik istemin ve giderek yaşlılık aylığına yönelik istemin reddi ise hatalı olmuştur.

Gerçekten kurumca iptal edilen 22.05.1984-02.09.1985 ve 31.08.1992-16.12.1992 tarihleri arasında kalan sürelerde davacının vergi kaydının bulunmadığı buna karşılık oda ve sicil kaydının bulunduğu, anılan dönemde 31.12.1991 tarihine kadar olan primlerin 3780 sayılı yasa ile getirilen aftan yararlanılarak, sonrasının ise gününde ödendiği, dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden anlaşılmaktadır.

Öte yandan davalı Kurum’un davacının vergi, oda ve esnaf sicilinde kayıtlı olduğu dönemleri bilmesine rağmen, uyuşmazlık konusu dönemi de kapsar şekilde geçmişe yönelik prim tahsil ettikten ve uzun süre bu primleri kullandıktan sonra yaşlılık aylığı talebi üzerine davacının bir kısım sigortalılığını iptal etmesinin Medeni Kanun’un 2. maddesinde ifadesini bulan objektif iyi niyet kurallarıyla bağdaşmayacağı açıktır.

Sosyal güvenlik kurumlarının anayasal görevlerini yerine getirirken, sigortalılara karşı olabildiğince yasal haklarını hatırlatması ve bu durumlarını izlemesi zorunlu görev olarak ortaya çıkar. ...’un bu anayasal sosyal güvenlik ödevinin gereği olarak, sigortalısını uyarmaması sonucu, primleri tahsil edilen sürelerin 1479 sayılı Yasa’ya tabi zorunlu sigortalı olarak kabul edilmesi gerekir. Nitekim, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 01.10.1997 gün ve E: 1997/10-578, K: 1997/758.

24.09.2003 gün ve 2003/10-489, 2003/490 sayılı kararı da bu doğrultudadır. Davacının primleri ödenen 22.05.1984-02.09.1985 ve 31.08.1992-16.12.1992 tarihleri arasında kalan sürelerde de ... sigortalısı olduğunda, tahsis talep tarihinde 49 yaşını bitirdiği, bir yıl sekiz aylık askerlik borçlanması ile birlikte 25 yıl 20 gün sigortalılığının bulunduğu ve prim borcunun bulunmadığı dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden bellidir.

Hal böyle olunca davacının 22.05.1984-02.09.1985 ve 31.08.1992-16.12.1992 tarihleri arasında kalan sürelerde de ... sigortalısı olduğu ve yasanın aradığı tüm koşullara sahip bulunmakla 22.04.2009 tahsis talep tarihini takip eden aybaşından itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığı açık ve seçiktir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgulara aykırı davanın kabulü yerine yazılı şekilde kısmen kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.