Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/1110 K.2012/12524

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden ... maddi ve manevi tazminatın ödetilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davacı ile davalılardan ... vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının ve davalılardan İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğünün aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, iş kazası sonucu sürekli iş göremezliğe uğrayan davacının maddi ve manevi zararının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece, 17.11.2004 tarihli kusur raporu hükme esas alınarak iş kazasının kaçınılmazlık sonucu meydana geldiği kabul edilmek suretiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de zararlandırıcı sigorta olayının kaçınılmazlık sonucu meydana geldiğine dair kabul hatalı olduğu gibi kusur raporunun da İş Kanunu'nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işyerinin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'nin ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin işyerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususları ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle hazırlanmadığından hükme esas alınabilecek nitelikte olmadığı anlaşılmaktadır.

İş kazası olaylarında kaçınılmazlık veya kötü tesadüften bahsedebilmek için işçi ve işverenin olayın olmaması için alabilecekleri tüm önlemleri aldıktan sonra işin doğası gereği kendiliğinden veya doğa güçleri gibi beklenmeyen etkiler nedeniyle ortaya çıkan birtakım olumsuzlukların bulunması gerekir. Kısacası kaçınılmazlık işin doğasından kaynaklanır. Önlenemez ve beklenmedik olaydır. Önlem almak sureti ile önüne geçilebilecek olaylarda kaçınılmazlıktan söz edilemez.

Somut olayda, davalı ... İşletmeleri Genel Müdürlüğü'ne ait işyerinde silici (meydancı) olarak çalışmakta olan davacı, 01.03.2001 tarihinde İETT'nin başka bir servisince yapılmakta olan ... suyu kanalını temizleme işinde görevlendirilmiştir.

Davacı, manivela ( 1 m uzunluğundaki ... çubuk ) ile metal ızgara kapağını kaldırmaya çalışmış ancak olmayınca ızgarayı elleriyle kaldırdıktan sonra ızgaranın manivelanın üzerine devrilmesi üzerine fırlayan manivela kafasına çarpmış ve kafasında çökme kırığı meydana gelmiştir.

İş kazası ile sonuçlanan çalışmanın işçi sağlığı ve iş güvenliği kurallarının uygulanması halinde gerçekleşmeyeceği, önlem alınmak suretiyle önüne geçilebilecek bu olayın kaçınılmazlık veya kötü tesadüf sonucu meydana gelmediği açıktır.

Mahkemece, işçi sağlığı ve iş güvenliği uzmanlarından oluşan üç kişilik bilirkişi kurulundan kusurun aidiyeti ve oranını hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirleyen rapor alınması gerekirken hatalı değerlendirme sonucunda olayın kaçınılmazlık sonucu meydana geldiğini açıklayan bilirkişi raporu doğrultusunda yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş, işçi sağlığı ve iş güvenliği uzmanlarından oluşan üç kişilik bilirkişi kurulundan, iş kazasından ... tazminat davalarının özelliği gereği, İş Kanunu'nun 77. maddesinin öngördüğü koşulları göz önünde tutarak ve özellikle işverenin niteliğine göre, işyerinde uygulanması gereken İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'nin ilgili maddelerini incelemek suretiyle, işverenin işyerinde alması gerekli önlemlerin neler olduğu, hangi önlemleri aldığı, hangi önlemleri almadığı, alınan önlemlere işçinin uyup uymadığı gibi hususlar ayrıntılı bir biçimde incelenmek suretiyle kusurun aidiyeti ve oranı hiçbir kuşku ve duraksamaya yer vermeyecek biçimde belirleyen rapor almak ve alınan raporu mevcut delillerle birlikte değerlendirmek ve çıkacak sonuca göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının ve davalılardan İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğünün bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.