Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/12633 K.2011/11110

Davacı, ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillerle hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava, davacının ilk prim kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 1.4.1995-16.2.2011 tarihleri arasında tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar.

Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir.

2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir.

Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür.

Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.

2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... ekicileri İstihsal Kooperatifleri ile Birliği, T.Şeker Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir.

Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 16.2.2011 tarihinden itibaren Kuruma sigortalı tescilinin bulunduğu, 30.3.1995, 30.4.1998, 30.4.1999, 31.5.2001 tarihlerinde ürün teslim etmesi nedeniyle ürün bedelinden prim kesintisi yapıldığı, 30.6.1987 tarihinden itibaren Pankobirlik kaydının bulunduğu, kolluk tarafından yapılan araştırmaya göre davacının 15 yıldır Avusturya'da yaşadığı ve bu tarihten itibaren tarımsal faaliyetinin bulunmadığı, ...

Emniyet Müdürlüğü'nün 12.5.2011 tarihli yazısı ile ekinde yer alan yurda giriş-çıkış kayıtlarına göre davacının ilk kez 19.6.1998 tarihinde yurt dışına çıktığı, adına kayıtlı taşınmazının bulunmadığı, doğrudan gelir desteği ve tarımsal kredi kullanmadığı, ziraat odası kaydının 16.2.2011 tarihinde başladığı ve davacının aynı gün yurt dışına çıktığı, 5510 sayılı Yasa'nın 4/1-b bendinin 4.alt bendine göre ( tarımsal faaliyette bulunanlar ) tescilinin 16.2.2011 tarihinde Kurum tarafından Oda kaydına dayalı olarak re'sen yapıldığı, davacının 16.2.2011 tarihinden önce prim ödemesi ve tescil talebinin bulunmadığı,

davacının değişik dönemlerde 2-3 yıla varan sürelerle yurt dışında yaşadığı anlaşılmaktadır.

2926 sayılı Yasa'nın 2/1 maddesine göre Kanunla veya kanunların verdiği yetkiye dayanılarak kurulan sosyal güvenlik kuruluşları kapsamı dışında kalan ve herhangi bir işverene hizmet akdi ile bağlı olmaksızın 3 üncü maddenin (b) bendinde tanımlanan tarımsal faaliyetlerde bulunanlar, bu Kanuna göre sigortalı sayılırlar. Yasa'nın 2.maddesine göre kişiyi sigortalı hale getiren, eylemli olarak tarımsal faaliyette bulunmaktır. Eylemli olarak tarımsal faaliyette bulunmayan kişinin Yasa'nın 10.maddesine göre kaydının bulunması, ürün tesliminde prim kesintisi yapılması ya da prim ödemesi başlıbaşına kişiyi sigortalı hale getirmez.

Somut olayda, kolluk tarafından yapılan araştırmaya göre davacının 15 yıldır Avusturya'da yaşadığı ve bu tarihten itibaren tarımsal faaliyetinin bulunmadığı, ...

Emniyet Müdürlüğü'nün 12.5.2011 tarihli yazısı ile ekinde yer alan yurda giriş-çıkış kayıtlarına göre davacının ilk kez 19.6.1998 tarihinde yurt dışına çıktığı, adına kayıtlı taşınmazının bulunmadığı, doğrudan gelir desteği ve tarımsal kredi kullanmadığı, davacının 16.2.2011 tarihinden önce prim ödemesi ve tescil talebinin bulunmadığı,

davacının değişik dönemlerde 2-3 yıla varan sürelerle yurt dışında yaşadığı anlaşılmakta olup davacının 19.6.1998 tarihinde yurtdışına çıkmasından sonra tarımsal faaliyetinin bulunmadığı kabul edilerek 19.6.1998 - 16.2.2011 tarihleri arasındaki döneme yönelik tarım ... sigortalılığının tespiti isteminin reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.