Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/16320 K.2012/976

Davacı, yersiz ödenen 19.140,85 TL'nin tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davacı Kurum vekili ve davalılardan A.. A.. tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, hükmün uyulan önceki Yargıtay bozma kararına uygun biçimde verilmiş olmasına, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça ve yasaca cevaz bulunmamasına göre davalının tüm davacı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine.

2-Dava, davacı Kurum sigortalısı olan ...'dan aylık alan sağ kalan eş ...'nın 05.10.1995 tarihinde yeniden evlenmesine rağmen 506 sayılı Yasa'ya aykırı olarak 29.08.2006 ölüm tarihine kadar dul aylığını alması nedeniyle fuzulen ödenen 19.140,82 TL'nin yasal mirasçıları G.. A.. ve A.. A..'dan tahsili istemine ilişkindir.

Mahkemece bozma kararına uyularak istemin kabulü ile Kurum zararı olan 19.140,82 TL'nin davalılar G.. A.. ve A.. A..'dan muris ...'ya ait veraset ilamında belirtilen miras hisseleri oranında tahsili ile davacı Kuruma ödenmesine karar verilmiştir.

Bozma kararından,yalnız kararı temyiz etmiş olan taraf istifade eder.İhtiyari dava arkadaşlarından bazıları,kararı temyiz etmemişlerse,diğerlerinin temyizi üzerine kararın bozulmasından istifade edemezler.Yargıtay'ın bozma kararına uyan mahkeme artık bozma kararı gereğince işlem yapmak ve hüküm vermek zorundadır.Çünkü,mahkemenin bozma kararına uyması ile bozma kararı lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak doğmuştur.(09.05.1960 gün ve 21/9 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı)Usuli müktesep hak müessesesi HUMK'nda düzenlenmiş olmamakla beraber,Yargıtay içtihatları ile kabul edilmiş ve geliştirilmiştir.Bazı konuların bozma kararının

kapsamı dışında kalarak kesinleşmesi durumunda da usuli kazanılmış hak doğmuş olur.Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün,bozma kararının kapsamı dışında kalmış olan kısımları kesinleşir.Bozma kararına uyan mahkeme,kesinleşen bu kısımlar hakkında yeniden inceleme yaparak karar veremez.Yani kesinleşmiş bu kısımlar o kısımlar lehine olan taraf yararına bir usuli müktesep hak teşkil eder.Hal böyle olunca, mahkemenin bozmadan önce davalılardan G..

A.. hakkında verdiği davanın kabulüne ilişkin karar bu davalı tarafından temyiz edilmediği için bu davalı yönünden kesinleştiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken bu davalı yönünden de Kurum zararının miras hisseleri oranında tahsiline karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözektilmeksizin yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.