Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/17348 K.2012/34

Davacı, ilk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline, 6111 sayılı Kanundan yararlandırılmasına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabülüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalılığını iptal eden 14.03.2011 tarih ... sayılı Kurum işleminin iptali ile 6111 sayılı Yasadan yararlanma hakkı bulunduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kabulü ile .2011 tarih ... sayılı Kurum işleminin iptali ile davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalı olduğunun tesipiti ve 6111 sayılı Yasadan faydalanması gerektiğinin tespitine karar verilmiş ise de, bu sonuç usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş tarım ... hizmetlerinin tesbitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar.

Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir.

2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi nam ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir.

Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür.

Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.

2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye, Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... Kooperatifleri ile Birliği, T. ... Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir.

Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının Tarım ... sigortalısı olarak 01.01.1995 tarihinden geçerli olmak üzere 2926 sayılı Yasa kapsamında kayıt ve tescilinin yapıldığı, daha sonra davacının aile reisi olmadığı gerekçesi ile başlangıç tarihinden itibaren iptal edildiği, davacının ilk kez, 15.08.1994 tarihinde prim ödemesi bulunduğu, daha sonra 15.05.1995 tarihinde ödediği ayrıca 03.05.2004 tarihinde de prim tevkifatı yapıldığı, takip eden yıllarda tevkifat yapılmadığı, ziraat odası, tarım kredi kooperatifi kaydının bulunmadığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece, davacı tarafından teslim edilen ürün bedelinden, ilk prim kesinti tarihi olan 15.08.1994 tarihi dikkate alınarak taleple bağlı kalınarak 01.01.1995-31.12.1995 ve 01.06.2004-31.12.2004 tarihleri arasındaki sürede 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı sayılması yerindedir. Ancak prim kesintisi bulunmayan ve tarımsal faaliyeti ısbatlanamayan diğer süreler yönünden 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olarak kabul edilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.