Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/5140 K.2011/7775

Davacı, 1.6.1997- 26.1.2011 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun temyiz itirazlarının kabulüne karar vermek gerekir. 2-Dava, davacının 01.06.1997 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa’ya tabi Tarım ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece davacının 01.06.1997-26.01.2011 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi Tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 sayılı Yasa’da 506 sayılı Yasa’nın 79.maddesine koşut geçmiş Tarım ... hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. 2926 sayılı Yasa’nın 7. maddesi hükmüne göre, bu yasaya göre sigortalı sayılanlar, sigortalı sayıldıkları tarihten itibaren en geç üç ay içinde Kurum’a başvurarak kayıt ve tescillerini yaptırmak zorundadırlar.

Anılan Yasa’nın 5. maddesi ile 7. madde de belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı hükmü getirilmiştir.

2926 sayılı Yasa’nın 2. ve 3. maddeleri kapsamında, kendi naM ve hesabına tarımsal faaliyette bulunanlardan yasanın uygulanma tarihinde 58 yaşını dolduran kadınlarla, 60 yaşını dolduran erkekler dışındakiler bakımından Tarım ... sigortalılığı zorunlu sigortalılık niteliğinde bulunmaktadır.Başka bir ifade ile sigortalı olmak hak ve yükümlülüğünden vazgeçip kaçınmak mümkün değildir.

Diğer yandan resen tescil başlığını taşıyan 9.maddeye göre bu yasa kapsamında sigortalı sayılanların sigortalılıklarının başladığı tarihten itibaren 3 ay içinde Kurum’a kayıt ve tescilini yaptırmayanların tescil işlemlerinin Kurum’ca re’sen yapılması gerekmektedir. 2926 sayılı Yasa’nın 36.maddesi kapsamında Kurum’un prim alacaklarını Bakanlar Kurulu Kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi mümkündür.

Bu bağlamda 2.madde kapsamına girenlerin belirtilen şekilde prim borçlarının ürün bedellerinden tevkifat suretiyle kesilerek ...’a ödenmesi halinde kayıt ve tescil için Kurum’a başvuru olmasa dahi bahse konu biçim de prim ödenmesi suretiyle kayıt ve tescil konusundaki iradelerini ortaya koydukları tartışmasızdır. ...’un iş bu prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil mükellefiyetine aykırılık teşkil etmektedir.

2926 sayılı Yasa’nın 10.maddesine göre kayıt ve tescil işlemlerinde Valilik, Kaymakamlık, Özel İdare, Belediye,

Muhtarlık ve Nüfus İdareleri kayıtları ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarının, kanunla kurulu meslek kuruluşlarının, tarım satış kooperatifler kanununa göre kurulan ... Kooperatifleri ile Birliği, ... Fabrikaları Anonim Şirketi ve tarım kesimine yönelik faaliyette bulunan milli bankaların kayıtlarının esas alınacağı bildirilmiştir. Bu kayıtların tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışmanın yasal karinesi olduğu ortadadır.

Yapılan incelemede davacının Ziraat Odası’na 21.07.2008 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, Pancar Ekicileri Kooperatifi'ne 22.09.1982 tarihinden itibaren kayıtlı olduğu, davacının sattığı ürün bedelinden ilk prim kesintisinin Nisan 1997 tarihinde yapıldığı, 1998 tarihinde de prim kesintinin olduğu, davacının ilk prim kesintisine istinaden 1.5.1997 tarihi itibariyle Tarım ... sigortalısı olarak tescilinin yapıldığı, ancak prim ödemesi olmadığından Kurum tarafından 1479 Sayılı Yasanın Ek 19. maddesi uyarınca terkin edildiği, daha sonra davacının 24.07.2008 tarihli işe giriş bildirgesine istinaden 01.05.2008 tarihinde yapılan tescil ile Tarım ... sigortalılığının devam ettiği görülmektedir.

Mahkemece, davacının sattığı ürün bedelinden ilk ... prim kesintisinin yapıldığı 26.01.1995 tarihini takip eden ay başı olan 01.02.1995 tarihinden itibaren 31.12.1995 tarihine kadar ve kesinti ve kayıt bulunan 04.02.2005-05.06.2006 tarihleri arasındaki dönem yönünden verilen tespit kararı yerinde ise de;

Mahkemece, davacının 01.06.1997-26.01.2011 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa’ya tabi Tarım ... sigortalısı olduğunun tesbitine karar verilmiş ise de davacının 01.05.2008 tarihinden sonra devam eder şekilde Tarım ... sigortalısı olarak kayıt ve tescil edildiği, davalı Kurumca davacının Tarım Bağkur sigortalılığı hakkında ihtilaf çıkarılmadığı halde hukuki yarar bulunmayan 01.05.2008- 26.01.2011 tarihleri arasındaki dönem yönünden tesbit kararı verilmesi ayrıca davacının Tarım ... sigortalılık şartlarını taşıdığı, 1.5.1997 tarihi ile Kurumca yeniden tescilinin yapıldığı 1.5.2008 tarihleri arasına ilişkin istemin kabulüne karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasayaya aykırı olup bozma nedenidir

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden H.U.M.K’nun 438/7.maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı düzeltilerek onanmalıdır.