Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/5346 K.2012/23300

Davacı, geçmişe dönük olarak yapılan basamak intibakından dolayı çıkan borçtan ya da en azından faizinden sorumlu olmaması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının geçmişe dönük olarak yapılan basamak intibakından dolayı çıkan borçtan ya da en azından faizinden sorumlu olmaması gerektiğinin tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile, basamak intibakından doğan 8.613,09 TL prim asıl borcunun ödenmesi gerektiğinin tespiti ile faize ilişkin olarak Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 1.1.1986-3.10.2000 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğu, 29.8.2003 tarihinde kurum kayıtlarına intikal eden işe giriş bildirgesi doğrultusunda 4.10.2000 tarihinden itibaren 1479 sayılı Yasaya tabi tescilinin 2.1.1998 tarihinde başlayan vergi kaydına dayanılarak yapıldığı, davacının işe giriş bildirgesinde tescil basamağını "1" olarak seçtiği ve davacının yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunduğu 2009 yılında, davacının 1479 sayılı Yasaya göre tescilinin yapıldığı tarihte 14 yıl 9 ay 2 gün Tarım ... sigortalılığının bulunması nedeni ile, ilk tescil basamağının "14" olarak tespit edilmesi gerekeceğinden basamak intibakından kaynaklanan prim ve gecikme zammından sorumlu tutulduğu anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık, davacının 1479 sayılı Yasaya göre sigortalılığının başlatıldığı 4.10.2000 tarihinde 2926 sayılı Yasaya tabi sigortalılığına göre tescil basamağının 14. gelir basamağından yapılması gerekirken 1. gelir basamağı üzerinden yapılması sonucu doğan basamaklar arası prim farkının ve gecikme zammının, davacıdan tahsil edilip edilemeyeceği hususunda toplanmaktadır.

01.10.1999 tarihinde yürürlüğe giren 4447 sayılı Kanun’un 31’inci maddesi ile değişik 1479 sayılı Kanun’un 50’nci maddesi hükmüne göre, sigortalıların ödeyecekleri primler ve bağlanacak aylıkların hesabında yirmi dört basamaklı gelir tablosu uygulanacağı, 51’inci maddesinde, sigortalının bu Kanuna göre sigortalılığın başladığı tarihte 50’nci maddede belirtilen aylık ve gelir basamaklarının ilk oniki basamağından dilediğini seçebileceği, üç ay içinde basamak seçilmemesi halinde birinci basamağın seçilmiş sayılacağı, diğer sosyal güvenlik kanunları kapsamında geçirilen süre dikkate alınarak intibak ettirileceği, basamağın yanlış seçilmesi,

basamak seçiminin yazılı olarak bildirilmemiş olmasına karşın prim ve kesenek yatırılmış olması ve diğer hallerde hangi basamağın seçilmiş sayılacağı ve bu madde hükmü ile ilgili diğer işlemlerin bir yönetmelikle düzenleneceği, 52’nci maddesinde ise, sigortalının bu kanuna göre seçtiği, intibak ettirildiği veya yükseltildiği ilk oniki basamakta bekleme süresinin bir yıl, onüçüncü basamaktan itibaren her bir basamakta bekleme süresinin iki yıl olduğu,

ilk onbir basamakta sıra itibariyle basamak yükseltilmesinin, prim ödemeye ve talebe bakılmaksızın Kurumca yapılacağı, onikinci basamaktan itibaren basamak yükseltilmesi için sigortalının yazılı talepte bulunması ve talep tarihinden önceki ayın sonu itibariyle prim ve diğer borçlarını ödemiş olmasının şart olduğu, sigortalıların Kurumca yükseltildikleri tarihten veya yazılı talepte bulundukları tarihi takip eden aybaşından itibaren, basamak yükseltme farkı ile yükseltildikleri basamak üzerinden primlerini ödeyecekleri belirtilmiştir.

Somut olayda; davacı 1479 sayılı Yasa'ya tabi sigortalılık için Kuruma başvurduğunda, öncesinde Tarım ... sigortalısı olduğunu bilmektedir. Bu nedenle basamak seçerken Tarım ... sigortalısı olduğu süreyi de dikkate alarak ilk tescil basamağını belirlemesi gerekirken, kendi kusuru nedeni ile düşük basamaktan prim ödediği anlaşılmaktadır.

O halde, davacının seçeceği basamağı bilebilecek durumda olmasına göre, kendi hatasından kaynaklı prim aslı ve gecikme zammından sorumlu olacağı gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması hatalı olmuştur.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin davanın reddi yerine yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.