Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/5609 K.2013/2

Davacı, aktif sigortalılık,.... Sandığı ve isteğe bağlı sigortalılık süreleri dışlanmak suretiyle 4056 sayılı Yasa uyarınca, 23/08/1962-20/06/1982 tarihleri arasındaki süreyi borçlanabileceğinin ve başvuru tarihi 28/12/1995 tarihindeki prime esas kazanç üzerinden prim ödemesinin geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurum'un aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Dava; davacının diğer sigortalılıkları dışlanarak 4056 Sayılı Yasa gereğince 23.08.1962 – 20.06.1982 tarihleri arasındaki süreyi borçlanmasının ve başvuru tarihi olan 28.12.1995 tarihindeki prime esas kazanç üzerinden prim ödemesinin geçerli olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; keman sanatçısı olan davacının 28.12.1995 tarihinde davalı Kurum'a başvurarak 4056 sayılı Yasa gereğince borçlanma talebinde bulunduğu, bu belgede davacının 23.08.1962 – 11.10.1991 tarihleri arasında....

Taverna'da orkestra üyesi olarak çalıştığının ve işyerinin faal olmadığının bildirildiği ve belgenin İl Kültür Müdürlüğü'nce onaylandığı, ancak davalı Kurum'ca belgede belirtilen hususların araştırılması için müfettiş görevlendirildiği ve yapılan inceleme sonucu Kurum müfettişi tarafından düzenlenen 27.12.1996 tarihli raporda; davacının sanatsal faaliyetlerinin hobi niteliğinde olduğunun belirtilmesi üzerine davacının talebinin davalı Kurum tarafından 03.02.1997 tarihinde reddedildiği,

davacının sicil dosyasında bulunan 1995 tarihli belgeye göre 01.07.1965 – 01.10.1965 ve 17.07.1966 – 25.09.1978 tarihleri arasında ve 18.05.1993 tarihinden beri devam eden 5434 sayılı Emekli Sandığı Yasası'na tabi hizmetlerinin bulunduğu, ayrıca 506 sayılı Yasa'ya tabi olarak 15.02.1984 – 15.05.1984, 15.10.1984 – 01.04.1985, 01.01.1987 – 30.11.1988, 10.04.1989 – 10.04.1990 ve 01.09.1991 – 01.10.1991 tarihleri arasında hizmetlerinin, 1479 sayılı Yasa'ya tabi olarak da 21.12.1978 – 31.12.1980 ve 21.06.1982 – 10.12.1992 tarihleri arasında hizmetlerinin bulunduğu,

davacının 01.07.1967 – 01.10.1969 tarihleri arasında da askerlik yaptığı, 24.10.1994 tarihli ve Kültür Bakanlığı Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü tarafından davacı adına yazılan belgede, davacının 2-9 Ekim 1994 tarihleri arasında 1....

Kültür ve sanat Şöleni'ne katıldığı için tebrik edildiği, 05.07.1988 tarihli.... tarafından gönderilen belgede yönetim kurulu başkanı tarafından 04.07.1988 tarihinde verdiği konser için davacının tebrik edildiği, 26.08.1988 tarihli belge.... genel müdürü tarafından geleneksel eğlence gecelerindeki katkılarından

dolayı davacının tebrik edildiği, 1983 yılı için geçerli olacak davacı adına düzenlenmiş.....'ye ait kimlik bulunduğu, davacının 01.01.1987 – 10.04.1990 tarihleri arasında 923 gün.....'da çalıştığına dair hizmet belgesi mevcut olduğu, 19.01.1966 tarihli bir konserde davacının keman çalacağına dair davetiye olduğu, 24.06.1986 tarihli gazete kupüründe davacının Cumhurbaşkanının da katıldığı bir davette keman çaldığına dair resmi bulunduğu, 13.04.1991 tarihli gazete kupüründe de davacının en çok vergi veren sanatçılar arasına girdiğinin yazıldığı ve davacının 06.07.1990, 03.04.1994 tarihlerinde konser vereceğine dair davetiye mevcut olduğu,

davacı tanıklarının da davacının konservatuvardan mezun olduğu 1960'lı yıllardan beri keman keman sanatçısı olarak çalıştığını beyan ettikleri anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağı 08.12.1994 tarih ve 4056 sayılı Yasa'nın 1. maddesiyle 506 sayılı Yasa'ya eklenen Geçici 80. maddedir. Anılan madde hükmüne göre; aynı Kanun'un Ek 10. maddesi kapsamına giren sanatçıların, bu nitelikteki çalışma sürelerini borçlanabilmeleri için öncelikle ilgili birlik, sendika, dernek, sanatsal vakıf kuruluşları veya kamu kuruluşlarınca usulüne uygun biçimde düzenlenip Kültür Bakanlığı'nca onaylanmış borçlanma belgeleri ile 4056 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 01.01.1995 tarihinden itibaren 1 yıl içinde Sosyal Sigortalar Kurumu'na başvurmaları gerekmektedir.

Somut olayda; davacının sanatsal faaliyetine ilişkin konser davetiyeleri, fotoğraflar, gazete kupürleri, tebrik belgeleri ve hizmet belgesi dikkate alındığında borçlanılan süre, borçlanma dönemi, başvuru koşulları ve faaliyetin varlığına ilişkin borçlanma koşullarının gerçekleşmiş olduğunun dosya kapsamıyla sabit bulunması karşısında sanatçı borçlanmasının kabulüne dair mahkeme kararında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak; 506 Sayılı Yasa'ya 4056 Sayılı Yasa ile eklenen Geçici 80. madde hükmünde, borçlanılan sürelere ait malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primlerinin borç ödeme tarihindeki 78. maddeye göre belirlenen asgari günlük kazanç üzerinden hesaplanacağının öngörülmüş olduğu gözetilmeksizin davacının Kurum isteminin sonucunu araştırmadan yıllar sonra da açtığı da gözardı edilerek 28.12.1995 tarihindeki prime esas alt kazanç üzerinden prim ödemesinin geçerli olduğunun tespitine karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hatalı değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum'un bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.