Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/6826 K.2013/1428

Davacı, 2000 ve 2001 yıllarındaki .... sigortalılığının iptaline,... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava, davacının 17.8.2000 – 1.10.2000 ve 7.9.2001 – 1.12.2001 tarihleri arasındaki 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığının iptali ile bu dönemde Bağ-Kur sigortalı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının 17.8.2000 - 1.10.2000 ve 7.9.2001 - 1.12.2001 tarihleri arasında .... sigortalısı olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri, bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 27.3.1994 – 18.4.1999 tarihleri arasında muhtarlıktan dolayı 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalı olduğu, 1.10.1984 tarihinden beri kooperatif kaydı, 4.3.1998 tarihinden beri ziraat odası kaydı bulunduğu, 21.7.2000 tarihli giriş bildirgesi ile 1.7.2000 tarihinde ... sigortalı olarak tescil edildiği, primlerini ödediği, 17.8.2000 tarihinde davacı adına ...'un işyerinden giriş bildirgesi verildiği ve 17.8.2000 – 1.10.2000 tarihleri arasında 46 gün çalışmasının bildirildiği,

7.9.2002 tarihinde de ...'in işyerinden giriş bildirgesi verildiği ve 7.9.2001 – 1.12.2001 tarihleri arasında 85 gün çalışmasının bildirildiği, her iki işyerine ait dönem bordrolarında davacının adının bulunduğu, Kurumun davacının 506 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmalarının başladığı 17.8.2000 tarihinden bir gün önce 16.8.2000 tarihinde davacının ... sigortalılığını sona erdirdiği anlaşılmaktadır.

Dairemizin ve giderek Yargıtay'ın yerleşmiş görüşleri, ... sigortalısının kısa süreli olarak ....’na tabi çalışmasının tarım faaliyetinin devamına engel olmayacağı ve dolayısıyla bu hizmetler dışında tarım faaliyetinin kanıtlanması durumunda sigortalığın devam ettiğinin kabulü gerekeceği yönündedir.

Buna göre; davalı Kurumun ... sigortalısı olan davacının ... sigortalılığını, 506 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığının başladığı tarihten bir gün önce 16.8.2000 tarihinde sona erdirmesi şeklindeki işlemi hatalıdır.

Bir kişi hakkında, fiili çalışma olmadan giriş bildirgesi düzenlenmesi, dönem bordrolarına adının yazılması ve Kuruma çalışmalarının olduğunun bildirilmesi hayatın olağan akışına aykırı bir durumdur.

Davacının, dava açmaktaki asıl gayesi; 1.7.2000 tarihinde başlayan ve primleri ödenen ... sigortalılığının, Kurumca 506 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmalardan dolayı sona erdirilmesine ilişkin Kurum işleminin iptalidir. Davacı, bu dava ile; 1.7.2000 tarihinde başlayan ... sigortalılığının devam ettiğinin tespitini talep etmektedir. Bunun için de, Kurumca ... sigortalılığının sona erdirme gerekçesi yapılan 506 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmaların iptalini talep etmektedir. Halbuki bu kısa süreli çalışmalar ... sigortalılığı sona erdiren sebeplerden değildir. Davacının imzasının bulunduğu giriş bildirgesinin Kuruma verilmesi, farklı işyerlerinden çalışmalarının bildirilmesi, dönem bordrolarında adının yazılması karşısında bu çalışmaları yok saymak doğru değildir.

O halde, Mahkemece davacının 17.8.2000 - 1.10.2000 ve 7.9.2001 - 1.12.2001 tarihleri arasında .... sigortalısı olmadığının tespitine şeklinde verilen karar hatalı olmuştur.

Kabule göre de; davacının dava konusu dönemde ... sigortalısı olduğunun tespiti şeklindeki talebi ile ilgili karar verilmemesi yanlıştır.

Yapılacak iş, davacının 17.8.2000 - 1.10.2000 ve 7.9.2001 - 1.12.2001 tarihleri arasında .... sigortalısı olmadığının tespiti ile ilgili talebin reddine, 16.8.2000 tarihinden sonra kısa süreli 506 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmaları haricinde ... sigortalı olduğunun tespitine karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.