Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2011/926 K.2012/21454

Davacı, ... sicil sayılı işyeri dosyasının tescil tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkartılmasına, bildirgelerin dava dışı Nil Triko San.Ltd.Şti.'nin işyeri sicilinden verilmesi gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, Sivas ili Şarkışla ilçesinde triko üretimi yapan davacı ... Triko Tekstil Konfek. Araç Kiralama San . ve Tic. Ltd. Şti'ne ait olan ... sicil sayılı işyeri dosyasının tescil tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanun kapsamından çıkartılması, bildirgelerin dava dışı Nil Triko San Ltd Şti' nin işyeri sicilinden verilmesi ve davacı şirkete ait eski bildirgelerin iptal edilerek Nil Triko San Ltd Şti işyerinden resen verilmesi işleminin iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, işyeri devri olgusunun kanıtlanıp kanıtlanmadığı noktasında toplanmaktadır.

5510 sayılı Kanun'un 89.maddesinin 1.fıkrasına göre sigortalının çalıştırıldığı işyeri aktif veya pasifi ile birlikte devralanın ise eski işverenin Kuruma olan prim ile gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarından, aynı zamanda yeni işveren de müştereken ve müteselsilen sorumludur. Bu hükme aykırı sözleşme hükümleri Kuruma karşı geçersizdir.

5510 sayılı Kanun'un 89.maddesine göre işyerinin devrinden bahsedilebilmesi için, işyerinin aktif ve pasifi ile birlikte faaliyet halinde iken bütün üretim araçları ve sigortalıları ile birlikte diğer bir işveren tarafından devir alınması gerekir. İşyeri devrinde yalnızca işveren değişmektedir. İşyerinin faaliyetinin sona ermesinden sonra başka bir işveren tarafından yeni işyeri olarak açılması, işyerinin kira sözleşmesinin sona ermesinden sonra boşaltılarak başka işverene kiralanması, yalnızca işyerindeki malzemelerin ve makinaların satılması gibi haller işyeri devri olarak nitelendirilemez.

İşyeri devrinin devralan işveren açısından en temel sonuçlarından birisi önceki işverenin Kuruma olan prim borçlarından müştereken ve müteselsilen sorumluluk olduğu için işyeri devri olgusunun hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmesi gerekir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacı ... Triko Tekstil Konfek. Araç Kiralama San . ve Tic. Ltd.

Şti'ne ait ... sicil sayılı ve ... adresinde kurulu konfeksiyon imalat ve satışı işyerinin 07.12.2007 tarihinde Kanun kapsamına alındığı, şirketin 7.11.2007 tarihinde ticaret siciline tescil edildiği, ortaklarının ... ve ... olduğu, dava dışı Nil Triko San Tic Ltd Şti'nin Şarkışla olan şirket merkezinin 19.11.2007 tarihinde Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde yayımlanan 05.11.2007 tarihli karar ile ... adresi olarak değiştirildiği, şirket ortaklarının ... ve ... oldukları, 31.5.1994 tarihinde ticaret siciline tescil edildiği, Şarkışla ilçesinde bulunan işyerinin 01.03.2000 tarihinde Kanun kapsamına alındığı,

Kurum denetmenince yapılan inceleme sonucunda işyerinin devredildiği gerekçesiyle davacı şirkete ait ... sayılı işyeri dosyasının tescil tarihi itibariyle Kanun kapsamından çıkartılmasına, Nil Triko San Tic Ltd Şti'ye ait 1001454.058 nin sicil dosyasının 07.12.2007 tarihi itibariyle davacı şirkete devrine, 2007/12-2009/6 devresine ait iptal bildirgesi verilerek bu döneme ait asıl aylık prim ve hizmet belgelerinin Nil Triko San Tic Ltd Şti'ye ait 1001454.058 nin sicil dosyası üzerinden verilmesine,

2009/7.aydan itibaren de aylık prim ve hizmet belgelerinin 1001454.058 sicil üzerinden verilmesine karar verilerek davacı şirkete tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, her iki işyerinin dönem bordroları ile aylık prim ve hizmet belgelerinin getirtilmediği, önceki işyerinde çalışan işçilerin tamamına yakınının bir sonraki işyerinde çalışmaya devam edip etmediğinin araştırılmadığı, her iki işyerinin defter, belge ve kayıtları getirtilerek şirketin aktif ve pesifi ile birlikte devri hususunun ve faaliyet konularına göre önceki işyerinde kullanılan malzeme ve makinaların sonraki işverene devredilip devredilmediğinin incelenmediği, işyerinde çalışanların dinlenmediği, taraflar arasında işyeri devrine ilişkin sözleşme olup olmadığının araştırılmadığı, her iki şirketin Ticaret Sicil kayıtlarının tam olarak getirtilmediği ve böylece işyeri devri olgusunun hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmediği anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, yukarıda açıklandığı biçimiyle yöntemince araştırma yaparak ve işyeri defter, kayıt ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırarak işyeri devri olgusunu hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirleyerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın eksik araştırma ve inceleme sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.