Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/1703 K.2013/7487

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal gerektirici nedenlere göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2- Dava, davacının 06/12/1986 - 30/08/1993 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacının 10/02/1987-01/09/1987 tarihleri arasındaki döneme ilişkin isteminin kanıtlanamadığından, 15/09/1987 tarihinden sonraki döneme ilişkin istem ise yasal hak düşürücü süre geçtikten sonra dava konusu edildiğinden reddine karar verilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 06/12/1986-10/02/1987 tarihleri arasında 205744 sicil numaralı davalı işyerinden bildiriminin yapıldığı ve 1987/3. dönemde 15/09/1987 tarihine kadar 15 gün süreyle dava dışı 191063 sicil numaralı ...

Nakliye ünvanlı işyerinden bildiriminin yapıldığı, davalı işyerine ait 1986/3-1987/1. dönem bordrolarının bulunduğu, ücret bordrolarının bulunmadığı, işyerinin 05/12/1986 tarihinde kanun kapsamına alındığı ve 28/02/1987 tarihinde ise kanun kapsamından çıkarıldığı, davacı ve davalı tanık beyanlarının alındığı, davacı tanıklarından ...'ın davacının çalıştığı aracın plakasını açık bir şekilde bildirdiği ve araçların davalı ile davalının oğlu adına kayıtlı olduğu, ayrıca yine tanık beyanlarından davalının Buca Sebze Halinde işyerinin bulunduğu, 01/09/1987 tarihinden itibaren hizmetlerinin kesintiye uğradığı,

mahkemeye 05/01/2010 tarihinde başvurulduğu, 15/09/1987-30/08/1993 tarihleri arasındaki hizmetleri yönünden hak düşürücü sürenin geçtiği anlaşılmaktadır.

15/09/1987 tarihinden sonraki döneme ilişkin istemin yasal hak düşürücü süre geçtikten sonra dava konusu edildiğinden reddine karar verilmesi doğru ise de 10/02/1987-01/09/1987 tarihleri arasındaki dönem yönünden eksik inceleme ile karar verilmiştir.

Yapılacak iş, davalı işverenin ... Sebze Halinde hangi tarihler arasında çalıştığını ilgili Belediyeden sorup davalının çalışma sürelerini tespit etmek, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalının Sebze Halindeki işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra davacının çalışmasının sürekli çalışma olduğu anlaşılırsa sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.