Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/17502 K.2012/15308

Davacı, ilk prim tevkifatının yapıldığı tarihten itibaren Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacı ve davalı Kurum'un aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava; davacının 1999 yılında yapılan kesintiyi takip eden 2000 yılından itibaren Tarım ... sigortalısı olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece; davacının 01.06.2000 – 31.12.2000 ve 01.06.2003 – 31.12.2003 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının davalı Kurum tarafından Tarım ... sigortalısı olarak kayıt ve tescilinin yapılmamış olduğu, davacının teslim etmiş olduğu ürünlerden Mayıs 2000 – Mayıs 2003 tarihlerinde prim kesintisi yapıldığı, davacının 03.04.2002 tarihinden beri devam eden kooperatif kaydı bulunduğu, ziraat odası kaydı ve tapu kaydı bulunmadığı, zabıta tarafından yapılan araştırmada 30 yıldır ara vermeden tarımla uğraştığının bildirildiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, ...’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

Tarım ... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, bir iki yıl dışında süreklilik arzettiği hallerde de tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Somut olayda; davacının teslim ettiği ürünlerden Mayıs 2000 ve Mayıs 2003 tarihlerinde prim kesintisi yapıldığı, zabıta tarafından yapılan araştırmada da 30 yıldır ara vermeden tarımla uğraştığının belirlendiği, ayrıca 03.04.2002 tarihinden beri devam eden kooperatif kaydının bulunduğu, bu itibarla her ne kadar 2001-2002 yıllarında prim kesintisi bulunmamaktaysa da bu dönemde tarımsal faaliyetinin devam ettiği anlaşılmakla davacının 01.06.2000 – 31.12.2003 tarihleri arasında Tarım ... sigortalısı olduğunun kabulüne karar vermek gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olmuştur.

Ne var ki, bu yanlışların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, H.M.K.’nın geçici 3. maddesi delaletiyle HUMK'nun 438/7. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.