Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/20273 K.2013/6361

Davacı, eksik ödenen geçici iş göremezlik ödeneklerinin yasal faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı, iş kazasına uğradığı sırada ücretinin aylık net 1.750,00-TL olduğunu, geçici iş göremezlik ödeneğinin de bu ücrete göre brüt ücret üzerinden ödenmesi gerekirken işverence prime esas kazancının asgari ücretten gösterilmesi nedeniyle geçici iş göremezlik ödeneğinin de Kurum tarafından eksik ödendiğini beyanla ödenmeyen fark ödemesinin yasal faizi ile birlikte hesaplanarak 5.000,00-TL'nin davalı Kurumdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili 5.3.2012 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini artırmıştır.

Mahkemece, 20.106,19 TL geçici iş göremezlik alacağının ve 2.553,55-TL faiz alacağının davalı Kurumdan tahsili ile davacıya verilmesine, davalı ... yönünden karar vermeye yer olmadığına karar verilmiş ise de, bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidildiği anlaşılmaktadır.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının davalıya ait işyerinde plastik enjeksiyon ustası olarak hizmet aktiyle çalıştığı, 7.12.2006 tarihinde iş kazası geçirdiği, bu tarih itibarı ile davacının prime esas kazancının Kuruma 531.00 TL olarak asgari ücret üzerinden bildirildiği, Kurumca bu ücret esas alınarak davacıya 7.12.2006-1.12.2008 tarihleri arasına ait geçici iş göremezlik ödeneğinin % 10 kesintili olarak 8.527,20 TL olarak ödendiği,

ancak sonuçlanan soruşturma neticesi iş müfettişi raporunda davacının iş kazasına neden olan olayda % 70 oranında kusurlu olduğunun belirlenmesi nedeniyle davacıya % 10 kesintili olarak ödenen 8.527,20 TL geçici iş göremezlik ödeneğinden % 35 oranında daha kesinti yapılmak suretiyle kesinti tutarının % 45 oranına çıkarıldığı, sonradan yapılan % 35 oranında kesinti nedeniyle davacıya ödenen 8.527,20 TL geçici iş göremezlik ödeneğinin 3.316,16 TL'lik kısmının geri istendiği,

mahkemece yapılan emsal ücret araştırmasında İstanbul Sanayi Odası'nın 600.00,00 TL, Petrol İş Sendikasının ise 1.700,00-1.800,00 TL arası net, 2000,00-2100,00 TL arası brüt ücret alabileceğini bildirdiği, mahkemece 2000,00 TL brüt ücretin esas alınarak Kurumdan davacının alabileceği geçici iş göremezlik ödeneğinin sorulduğu, Kurumun 28.649,77 TL olarak bildirmesi üzerine davacıya daha önce ödenen bedelin tenzili ile bakiye alacak yönünden karar verildiği anlaşılmaktadır.

Davacı işçi, işyerinde nitelikli işçi (usta) olarak çalıştığını ileri sürmektedir. Nitelikli ve tecrübeli bir işçinin, yaptığı işin özelliğine göre asgari ücret üzerinden ücret alması, hayatın olağan akışına aykırıdır. Bu durumun belirlenmesi halinde, işveren tarafından asgari ücret üzerinden düzenlenen belgelerin aksinin kanıtlanamayacağı düşünülemez.

Mahkemece yapılacak iş, Sosyal Güvenlik Kurumundan davacının sicil dosyası ile işyerine ilişkin ücret bordrolarını getirtmek, yapılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile işyerinin kapsam ve kapasitesini belirlemek, gerektiğinde işverenin bordrolarında kayıtlı diğer işçilerin beyanına başvurmak, işverenin yaptığı bildirimler ile çalışan işçilerin niteliklerini de karşılaştırarak,

işverenin çalıştırdığı işçilerin kıdem ve pozisyonuna göre gerçek ücreti üzerinden bildirilip bildirilmediği üzerinde durmak, davacının asgari ücret ile çalışması olağan olmayan nitelikli bir işçi olup olmadığını, nitelikli bir işte çalıştırılıp çalıştırılmadığını belirlemek, asgari ücretle çalışmasının olağan olmadığı belirlendiği takdirde, işverenin aynı pozisyondaki işçilere ödediği ücretlerin gerçeğe uygun olup olmadığını değerlendirmek, bu bildirimlerin gerçeğe uygun olduğunun belirlenmesi halinde, bu ücretleri esas almak,

ayrıca Sanayi odası ile Sendikanın bildirdiği ücretler arasında fahiş fark olduğundan çelişkinin de giderilerek belirlenecek gerçek ücret üzerinden 5510 sayılı Yasa'nın 22. maddesindeki düzenlemede göz önüne alınarak Kurumdan davacıya ödenmesi gereken geçici iş göremezlik ödeneğinin ne kadar olduğunu sorup, ödenen miktarı tenzil ederek elde edilecek sonuca göre karar vermekten ibarettir.

Kabule göre de davacının talebi gerçek ücretin tespiti istemini de içerdiğinden davalı işveren hakkında olumlu veya olumsuz bir karar verilmesi gerekir. Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.