Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/20624 K.2013/24180

Davacı, 6111 sayılı Yasa'dan yararlanma hakkının saklı tutulmasını ve davalı Kurumca iptal edilen hizmetinin tesptiyle geçerliliğine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Davacı, ... Şoförler ve Otomobilciler Odasındaki kaydının geçersizliğine karar veren ve Bağ-Kur sigortalılık süresini iptal eden Kurum işleminin iptali ile 6111 Sayılı Yasadan yararlanma hakkının saklı tutulmasını istemiştir. Mahkemece, davanın reddine karar verilmişse de varılan sonuç doğru olmamıştır. Dava konusu uyuşmazlık, davacının ... Şoförler ve Otomobilciler Odası kaydının geçerli olup olmadığına ilişkindir. Davalı Kurum, teftiş raporlarına istinaden davacının oda kaydının usulsüz olduğu gerekçesiyle davacının oda kaydına karşılık gelen sigortalılığını iptal etmiştir.

Her uyuşmazlığın, dayandığı işlem veya olayların meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasal kurallara göre çözümlenmesi gerekeceği ilkesinden hareketle yasal koşulların ayrı ayrı ele alınarak Bağ Kur'luluk statüsünün ortaya konması gerekir.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş,

20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 04.09.1985 tarihinde Bağ-Kur’a tescilinin vergi kaydına istinaden res’en yapıldığı, 20.03.1980-18.11.1980, 15.01.1981-28.09.1981, 04.09.1985-15.09.1986 tarihleri arasında vergi kaydının bulunduğu, 24.03.1978-09.05.2011 tarihleri arasında Şoförler ve Otomobilciler Odası kaydının bulunduğu, davacının 09.05.2011 tarihinde Kurum'dan 6111 sayılı yasadan faydalanma talebinde bulunduğu, Kurumca incelenen oda kaydının 31.05.2011 tarihli Kurum kontol memur raporu ile;

davacının üyelik kaydının 1978 yılı olması karşısında kayıt defterinin 1988 tarihinde noterce onaylandığı,üyelik kaydında ve terkinde alınmış Yönetim Kurul kararlarının bulunmadığı, üyeliği destekler vergi kayıtlarının ve hazirun cetvelinin bulunmadığı bildirilerek oda kaydının geçersizliğine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Sigortalının 1479 sayılı Yasa kapsamındaki kayıt ve tescil işlemi 04.09.1985 tarihi itibariyle vergi kaydına dayalı olarak yapılmış olup sigortalılığın başladığı 04.09.1985 tarihinde yürürlükte bulunan 1479 sayılı yasanın 24.maddesi 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüştür. Kurumun ilk kayıt ve tescil işlemini vergi kaydına dayalı olarak yapması sigortalının anılan tarihte oda kaydına göre de tescil edilebileceğine dair yasal gerçekliği ortadan kaldırmayacağı için oda kaydının devamı süresince sigortalılık koşullarının da devam ettiği kabul edilmelidir.

Somut olayda, davacının oda kaydının 1978 yılına ait olup da üye kayıt defterinin bu tarih veya öncesine dayalı bir tarihte noterce onaylanmaması oda kaydını geçersiz kılmaz.Kaldı ki Kurum kontol memur raporunda oda kaydının sahteliğine değinilmemiştir. O halde oda kaydının sahteliği saptanmadığından Kurum kontol memurunun soyut raporuna itibar olunarak yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Yapılacak iş; yukarıdaki açıklamalar ışığı altında davacının 6111 sayılı yasadan faydalanma talebi de gözetilerek, oda kaydına itibar edilerek sigortalığının tespitine karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.