Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/22236 K.2012/22988

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, davacının sigortalı çalışmalarının Kuruma bildirildiği ve bu nedenle davacının eldeki davayı açmakta hukuki yarari yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir. Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10 ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/8 maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

6100 sayılı HMK'nın 114.maddesinin (h) bendine göre "Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması" dava şartı olarak kabul edilmiş olup mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir.

Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder. Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez.

Hizmet tespiti davaları, tespit davasının bir türü olması nedeniyle dinlenebilmesi (esasına girilebilmesi) için diğer genel dava şartları yanında davacının bu davayı açmakta hukuki yararı (menfaatı) bulunmalı, davacının tespitini istediği sigortalı çalışmalarının işveren tarafından yöntemince Kuruma bildirildiği anlaşılan hallerde, bildirilen bu süreler yönünden istemin hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmelidir.

Somut olayda, davacının tespit istemine konu sigortalı çalışmalarının Kuruma bildirildiği ve bu nedenle davacının eldeki davayı açmakta hukuki yarari yararı bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de davacıya ait hizmet döküm cetvelinin incelenmesinde 01.05.2005-31.08.2005 tarihleri arasında geçtiği iddia edilen 120 günlük sigortalı çalışmanın Kuruma bildirilmediği ve bu dönem yönünden davacının hizmet tespiti istemiyle dava açmakta hukuki yararının bulunduğu anlaşılmakla mahkemece 01.05.2005-31.08.2005 tarihleri arasındaki dönem yönünden çalışma olgusunun yöntemince araştırılarak toplanacak deliller çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.