Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/2900 K.2012/7615

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde 10/09/1992-03/02/2003 tarihleri arasında (1995 yılının Haziran ve Kasım ayları arasındaki süre dışında) geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalıların n aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Davacı, davalıya ait lojman işyerinde 10/09/1992-03/2/2003 tarihleri arasında (1995 yılının 6 ile 11 ayları arasındaki süre dışında) geçen ve SSK'na eksik bildirilen çalışmalarının tespitini istemiştir.

Dairemizin bozma kararından önce Mahkemenin 09/07/2008 tarihli kararı ile davacının davalı ... Müdürlüğü’ne ait lojmanlarda SGK’ya bildirilen çalışma süreleri haricinde 10.9.1992-30.6.1993, 2.8.1993-31.5.1995, 1.10.1995-14.10.2000, 1.5.2002-3.2.2003 tarihleri arasında hizmet akti ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Dairemizin 21/12/2009 tarih ve E:2008/16346, K:2009/16688 sayılı bozma kararında, “...davacının dava dışı ..10244 sicil nolu işyerinden 1993 yılında 20 gün, ..11328 sicil nolu işyerinden 1995 yılında 120 gün çalışmaları bulunduğundan ve davacının 01.12.1995 tarihinden önceki çalışmalarının tespitine ilişkin isteminin 506 sayılı Kanunun 79/10 bendi gereği 5 yıllık hak düşürücü süreden reddi gerekir.

Davalıya ait ..3220 sicil nolu işyerinden ise 15.10.2000-30.04.2002 tarihleri arasındaki çalışmaları yapılan müfettiş incelemesi sonucu tam olarak bildirilmiştir. Dosya içindeki belgelerden davacının kapıcı dairesine oturmaya başlamasına yönelik karar olmasa da 2002-2003 yıllarında bazı yazışma ve resmi belgelerde kapıcı adı altında davacının imzasının bulunduğundan, 01.05.2002-03.02.2003 tarihleri arasındaki döneme ait davanın kabulü doğrudur. Ancak

01.12.1995-14.10.2000 tarihleri arasındaki dönemle ilgili olarak yetersiz soyut tanık beyanı dışında delil bulunmadığından bu döneme yönelik araştırmanın eksik yapıldığı açıktır...” şeklinde yerel mahkemenin 09/07/2008 tarihli kararı bozulmuştur.

Mahkemece, bozma kararına uyularak yapılan yargılama sonucunda, davacının davalı Ptt Genel Müdürlüğü’ne ait lojmanlarda SGK’ya bildirilen çalışma süreleri haricinde 10.9.1992-30.6.1993, 2.8.1993-31.5.1995, 1.10.1995-14.10.2000, 1.5.2002-3.2.2003 tarihleri arasında hizmet akti ile asgari ücret ile çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

Öncelikle belirtilmelidir ki; 9.5.1960 gün ve 21/9 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararında da açıkça vurgulandığı üzere, bir mahkemenin Yargıtay Dairesince verilen bozma kararına uyması sonunda mahkeme yönünden o kararda gösterilen şekilde inceleme ve araştırma yaparak, yine bozma kararında açıklanan hukuki esaslar çerçevesinde hüküm kurmak yükümlülüğü doğar. Bu hukuki aşama “usulü kazanılmış hak” olarak adlandırılır.

Bu durumda, Dairemizin bozma kararında davacının 01/12/1995 tarihinden önceki çalışmalarının 506 sayılı Kanunun 79/10 bendi gereği 5 yıllık hak düşürücü süreden reddi gerektiği belirtilmesine ve bozma kararına uyulmasına rağmen, bu tarihten önceki çalışmalarının tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır.

3-Öte yandan, Dairemizin 21/12/2009 tarihli bozma kararında 01/12/1995-14/10/2000 tarihleri arasındaki dönemle ilgili araştırmanın eksik yapıldığı belirtildiği halde, dosyada mevcut Sigorta Teftiş Kurulu Başkanlığı'nca yapılan teftiş sonucu düzenlenen 19/06/2002 tarihli rapor ekindeki 06/06/2002 tarihli davacının imzasını taşıyan yerel denetim tutanağında davacının işe giriş tarihini 15/10/2000 olarak gösterilmiş olup, ifadesine başvurulan iki apartman sakininin de beyanlarıyla işe giriş tarihini doğruladıkları anlaşılmasına rağmen yetersiz ve kanaat getirici olmayan tanık beyanlarıyla 01/12/1995-14/10/2000 tarihleri arasına ilişkin dönemde davacının davalı işyerinde çalıştığının tespitine karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

Mahkemece bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde davalıların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.