Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2012/9769 K.2013/15909

Davacı, Kurum tarafından gönderilen ödeme emirlerinin iptaline, Kuruma borcu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, ... ... Sigorta İl Müdürlüğü tarafından davacı kooperatife gönderilen ödeme emirleri nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dosya kapsamından davacı kooperatif ile ... Ltd Şti arasında imzalanan 14.11.2000 tarihli sözleşme ile 16 adet ikiz blok inşaatın yapımının ... Ltd Şti tarafından üstlenildiği, ve ... Ltd Şti tarafından düzenlenen 6.1.2001 tarihli işyeri bildirgesi ile Kuruma yapılan başvuru sonucu işyeri dosyasında ...

Ltd Şti adına taşeron kaydı açıldığı, Kurumun 27.1.2004 tarihli 8299, 8400, 8401, 8402 sayılı ödeme emirleri ile Haziran 2002-Eylül 2003 dönemi ayları ile ilgili olarak aracı ... Ltd Şti tarafından Kuruma işyeri dosyasından verilmiş prim belgeleri gereği tahakkuk eden sigorta primi, işsizlik sigortası primi, eğitime katkı payı, özel işlem vergisi borcu aslı ve 16.1.2004 tarihi itibarı ile hesaplanmış gecikme zammı olmak üzere hesaplanan borç davacıya tebliğ edilmiş ...

Ltd Şti tarafından Haziran 2002-Eylül 2009 devresi için Kuruma prim belgesi verilmiş olup bu aylara ilişkin prim borçlarının ödenmediği, taşeronluk sözleşmesinin sona erdiğine dair Kuruma herhangi bir yazının da verilmediği anlaşılmaktadır.

Davaya konu ödeme emrine konu borç, davacı kooperatife ait inşaatın yapımını üstlenen alt işveren ... Ltd Şti 'nin prim borçlarından kaynaklanmakta olup, bu husus uyuşmazlık konusu değildir.

Müteselsil borçluluğun kaynakları Borçlar Kanunu'nun 141. maddesinde belirtilmiş olup, müteselsil borçluluk, kanun hükümlerinden veya hukuki işlemden doğmaktadır. Anılan maddenin ikinci fıkrasında yer verilen kanuni teselsül, müteselsil borçluluğun doğrudan doğruya bir kanun hükmüne dayandığı, bizzat yasa koyucunun öngördüğü borçluluk halidir ve teselsül, ancak kanunun öngördüğü durumlarda söz konusu olabilecektir.

Teselsüle dayalı sorumluluk hallerine 506 sayılı Kanunun 79, 80 ve 87. maddelerinde açıkça yer verilmiş olup, Türk Ticaret Kanunu'nun 7. maddesindeki, ticari işler için öngörülmüş olan teselsül karinesinin bir benzeri sosyal güvenlik mevzuatında düzenlenmemiştir.

Ancak 506 sayılı Kanunun 87. maddesi "Sigortalılar üçüncü bir kişinin aracılığı ile işe girmiş ve bununla sözleşme yapmış olsalar bile, bu kanunun işverene yüklediği ödevlerden dolayı, aracı olan üçüncü kişi ile birlikte asıl işveren de sorumludur.

Bir işte veya bir işin bölüm veya eklentilerinde işverenden iş alan ve kendi adına sigortalı çalıştıran üçüncü kişiye aracı denir." hükmünü içermekte olup, 506 sayılı Kanunun alt işverene yüklediği ödevlerden dolayı, asıl işverenin teselsül hükümleri uyarınca sorumlu olacağı öngörülmüştür.

Somut olayda alt işveren ... Ltd Şti tarafından Haziran 2002-Eylül 2009 devresi için Kuruma prim belgesi verilmiş olup, asıl işveren olan davacı kooperatifin, alt işverenin prim borcu nedeniyle müteselsilen sorumlu olacakları gözetilerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekirken; bu yönde eksik inceleme ve araştırma sonucu, yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırıdır. O halde, davalı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.