Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/10021 K.2014/2423

Davacı, ölüm aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, kesilen ölüm aylığının tekrar bağlanması gerektiğinin tespitine, Kurum muarazasının giderilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının aldığı ölüm aylığını, 5510 sayılı Kanunun 56/2 fıkrası uyarınca iptal eden kurum işleminin iptali ile davacının davalı kuruma borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davanın, yasal dayanağı 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 56'ncı maddesinin ikinci fıkrasıdır. Fıkrada “Eşinden boşandığı halde, boşandığı eşiyle fiilen birlikte yaşadığı belirlenen eş ve çocukların, bağlanmış olan gelir ve aylıkları kesilir. Bu kişilere ödenmiş olan tutarlar, 96'ncı madde hükümlerine göre geri alınır.” düzenlemesine yer verilmiştir. Anılan madde 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir. 5510 sayılı Yasanın 56 maddesinin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne yapılan 2009/86 Esas numaralı başvurunun, 28.04.2011 tarihinde verilen karar ile reddedilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının, 27/10/2009 kesinleşme tarihli ilam ile eski eşinden anlaşmalı olarak boşandığı, yaptığı başvuru sonucunda davalı kurum tarafından davacıya babasından dolayı ölüm aylığı bağlandığı anlaşılmış, davalı Kurum tarafından re'sen başlatılan tahkikat sonucu düzenlenen 16/06/2010 tarihli kontrol memuru raporunda; davacının, kimlik paylaşım sistemindeki yerleşim yeri olan Ç. Mah. ... Sk.

No:8 Merkez/Çorum adresine gidilerek davacı ile yapılan görüşmede; kendisinin bu adreste yatalak olan annesine baktığını, eski eşinin ise çocukları ile birlikte .. Mah... Cad.

No:51/2 Merkez/Çorum adresinde yaşadığını beyan ettiği görülmüş, davacının beyan ettiği A...Caddesindeki adrese gidildiğinde ise adresin kapalı olduğu anlaşılmış, komşulardan sorulduğunda, davacının bu adreste çocukları ve eşi ile birlikte yaşadığını, annesi hasta olduğu için annesine baktığını bildirdikleri tespit edilmiş;

mahalle muhtarı Y.. K.. ile yapılan görüşmede ise, davacının eşi ve çocukları ile birlikte A... Caddesindeki yerleşim yerinde kaldığını, davacının hasta olan annesine bakmak için gündüzleri annesinin evine gittiğini, akşamları ise eşi ve çocukları ile birlikte kaldığı ikametine döndüğünü beyan ettiği saptanmış olup, muhtarlıkta yer alan en son seçmen listesi incelendiğinde davacının ikametini, eski eşi ve çocukları ile birlikte yaşadığı anlaşılan A...

Caddesindeki adresten, annesinin yaşadığı Namazgah caddesindeki adrese aldırdığı belirlenmiştir. Mahkeme huzurunda dinlenen, davacı ve eski eşi ile arasında husumet iddiası bulunmayan mahalle muhtarı Y..

K.. yeminli beyanında; davacı ve eski eşinin boşandığını yeni öğrendiğini, kontrol memurunun gelerek davacının nerde yaşadığını kendisine sorduğunu, kendisinin de davacının, eşi ve çocukları ile birlikte yaşadığı adresi gösterdiğini, memurlara ifade verdikten sonra boşanma olayından haberdar olduğunu belirtmiş, sonrasında beyanını haklı bir nedene dayanmaksızın ve düzenlenen tutanağın içeriği ile çelişecek şekilde değiştirerek, davacının eşinin bu adrese çocuklarını görmek için gidip geldiğini, birlikte yaşayıp yaşamadıklarını bilmediğini, soruşturma sonrası davacı ve eski eşinin mahalleden taşındıklarını beyan ettiği görülmüştür.

Mahkemesince yapılan adres hareketlerine ilişkin araştırmaya göre davacı ve eski eşinin 2009 yılında boşanmalarına rağmen 11/01/2010 tarihine kadar Ç... Mah. A... cad. No:51/2 adresinde ikamet ettikleri tespit edilmiştir.

5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 59/2. maddesinde “Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurlarının görevleri sırasında tespit ettikleri Kurum alacağını doğuran olay ve bu olaya ilişkin işlemler, yemin hariç her türlü delile dayandırılabilir. Bunlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabit oluncaya kadar geçerlidir.” hükmü yer almaktadır.

Somut olayda, kontrol memuru raporunun içeriği, denetim sırasında beyanına başvurulan, davacı ve eski eşi ile arasında husumet iddiası da bulunmayan tutanak tanığı mahalle muhtarı Y..

K..'nın davacı ve eski eşinin eylemli olarak birlikte yaşadıklarını bildirmesi, mahkemesince yaptırılan adres hareketlerine ilişkin araştırmada davacı ve eski eşinin 2009 yılında boşanmalarına rağmen 11/01/2010 tarihine kadar aynı yerleşim yerinde kayıtlı görünmeleri; mahallinde davacı ve eski eşinin boşandığının bilinmemesi, tanık olarak dinlenen mahalle muhtarının, mahkeme huzurunda alınan beyanını kendi içerisinde ve tutanaktaki beyanı ile çelişki oluşturacak şekilde, haklı nedene dayanmaksızın kısmen değiştirmesinden ötürü mahkemece alınan beyanının hükme esas alınamayacağı hususları birlikte göz önüne alındığında;

davacı ve eski eşinin, boşanma sonrasında da birlikte yaşamaya devam ettikleri sabit olup, 5510 sayılı yasanın 59/2. maddesi gereğince Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin de aksi ispat edilemediğinden, davanın reddi gerekirken mahkemece davanın kabulüne karar verilmesi; usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.