Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/103 K.2013/9082

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalılar vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının 25/01/1999-31/10/2009 tarihleri arasında davalı işverene ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, hizmet tespiti davasının kısmen kabulü ile, davacının 08/10/1999-30/10/2009 tarihleri arasında davalı ... fotoğrafçılık Turizm San. Tic. Ltd. Şti iş yerinde sürekli ve kesintisiz olarak çalıştığının, davalı kuruma bildirilmeyen 1999 yılında 23 gün, 2000 yılında 233 gün, 2001 yılında 30 gün, 2002 yılında 95 gün, 2003 yılında 92 gün, 2004 yılında 6 gün, 2006 yılında 50 gün, 2007 yılında 61 gün olmak üzere toplam 590 gün sigortalı olarak hizmet akdiyle çalıştığının tespitine karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 08/10/1999 tarihinde ... sicil sayılı davalı şirkete ait işyerinde işe başladığının Kuruma bildirildiği, hizmet döküm cetveline göre 1999/3. dönemde 60 gün ve 2000/1. dönemde 31 gün 37133 sicil sayılı davalı şirkete ait işyerinden, 10/06/2000-15/09/2000 tarihleri arasında 96 gün dava dışı ... sicil sayılı ve ... Elekt Tem Hiz Paz Tic Ltd Şti ünvanlı işyerinden, 01/02/2001-25/09/2002 tarihleri arasında 595 gün ... sicil sayılı davalı şirkete ait işyerinden, 08/01/2003-31/03/2003 tarihleri arasında 84 gün dava dışı ... sicil sayılı ve ... Vet Ltd Şti ünvanlı işyerinden, 27/06/2003-30/04/2004 tarihleri arasında 304 gün ... sicil sayılı davalı şirkete

ait işyerinden, 08/05/2004-01/10/2006 tarihleri arasında dava dışı 1011129 sicil sayılı ve ... Vet Ltd Şti ünvanlı işyerinden, 02/10/2006-10/12/2006 tarihleri arasında dava dışı ... sicil sayılı ve ... Vet Ltd Şti ünvanlı işyerinden, 16/01/2007-20/03/2007 tarihleri arasında dava dışı 1011129 sicil sayılı ve ... Vet Ltd Şti ünvanlı işyerinden, 09/05/2007-18/09/2008 tarihleri arasında 37133 sicil sayılı davalı şirkete ait işyerinden, 19/09/2008-31/10/2009 tarihleri arasında dava dışı ... sicil sayılı ve ... Turz San ve Tic Ltd Şti ünvanlı işyerinden bildiriminin yapıldığı, dönem bordroları ve ücret bordrolarının bulunmadığı, davacı ve davalı tanıklarının beyanlarının alındığı anlaşılmaktadır.

Yapılacak iş, dava konusu edilen döneme ve davalı işyerine ait dönem bordrolarını getirtip davalı işyerinin kanun kapsamına alındığı tarihi araştırmak, dönem bordrolarında ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle davalı işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları,

yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak, davacının bildirimi yapılan dava dışı işyerlerine ait dönem bordrolarını getirtip dönem bordrolarında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, davacının dava konusu edilen dönemde hangi işyerinde çalıştığını tespit etmek, davacının bildirimi yapılan diğer işyerleri ile davalı işyeri arasında bağlantı olup olmadığını araştırmak,

bağlantı bulunmaması halinde dava dışı işyerlerinden bildirimi yapılan süreler ile ilgili tespit kararı verilemeyeceğini göz önünde bulundurarak gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde kanıtladıktan sonra davacının çalışmasının sürekli çalışma olduğu anlaşılırsa sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekili ile davalı şirket vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.