Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/12031 K.2014/7907

Davacı, 05/05/1993 tevkifat tarihinden itibaren Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı kanuni gerektirici nedenlere göre davalı kurumun tüm, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının 05/05/1993 tarihinden itibaren 2926 sayılı Yasa'ya göre Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine istemine ilişkindir.

Dairemizin 11/10/2012 tarih ve 2011/991 Esas, 2012/17224 Karar sayılı bozma kararı üzerine, mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 01/07/1997-31/12/1998 tarihleri arasında ve daha sonra Çanakkale Damızlık Koyun-Keçi Yetiştiriciliği Birliğine üye olduğu 08/12/2009 tarihinden itibaren de yeniden sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

Dosyadaki bilgi ve belgelerden, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığının bulunmadığı, teslim ettiği ürün bedellerinden 26/07/1997, 27/09/1997 ve 16/08/1998 tarihlerinde prim kesintisi yapıldığı, Çanakkale Damızlık Koyun-Keçi Yetiştiricileri Birliği'ne 08/12/2009 tarihinde kulak küpesi bedeli ödemesine ilişkin fatura ve tahsilat makbuzunun dosya arasında bulunduğu, Çanakkale Valiliği İl Tarım Müdürlüğü Küçükbaş Hayvan Kayıt Formu ile 2006-2008 doğumlu 29 adet hayvanı bulunduğu anlaşılmıştır.

2926 sayılı Yasanın 5. maddesinde, 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin, kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı belirtilmiştir. Yasanın 10. maddesindeki kayıtlar Kurum tarafından yapılacak olan tescil işlemleri için uygulama alanı bulmaktadır.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, Bağ-Kur’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

Öte yandan, 01/10/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4/1-(b) bendinin 4.alt bendinde "tarımsal faaliyette bulunanların" bu Kanunun kısa ve uzun vadeli sigorta kolları uygulaması bakımından sigortalı sayılacakları açıklanmıştır.

Yasa'nın "Tanımlar" başlıklı 3.maddesinin 1.fıkrasının 19.bendine göre tarımsal faaliyet "Kendi mülkünde, ortaklık veya kiralamak suretiyle başkalarının mülkünde veya kamuya mahsus mahallerde; ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yoluyla yahut doğrudan doğruya tabiattan istifade etmek suretiyle bitki, orman, hayvan ve su ürünleri elde edilmesini ve/veya bu ürünlerin yetiştiricileri tarafından; muhafazasını, taşınmasını veya pazarlanmasını" ifade etmektedir.

Yasa'nın 7/b maddesine sigortalılık tarımda kendi adına ve hesabına bağımsız çalışanlar için tarımsal faaliyetlerinin kanunla kurulu ilgili meslek kuruluşlarınca veya kendilerince, bir yıl içinde bildirilmesi halinde kaydedildiği tarihten, bu süre içinde bildirilmemesi halinde ise bildirimin Kuruma yapıldığı tarihten itibaren başlar, tarımsal faaliyetlerinin sona erdiği veya 6 ncı maddenin birinci fıkrasının (ı) bendi kapsamına girdiği tarihten itibaren sona erer.

Somut olayda, davacının 01/07/1997-31/12/1998 tarihleri arasında ve 08/12/2009 tarihinden itibaren Tarım Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespiti yerinde ise de, 31/12/1998-08/12/2009 tarihleri arasındaki dönem için davacının hayvan yetiştiriciliği yaptığı ileri sürüldüğünden bu hususta yeterli araştırma yapılmadan ve 5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesi çerçevesinde inceleme yapılmadan hüküm kurulması hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, 16/05/1986 tarihinde yürürlüğe giren 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununun 22.maddesi kapsamında hayvanlarına ilişkin menşe şehadetnamesinin bulunup bulunmadığı tespit edilerek, büyük ve küçükbaş hayvanlarına ilişkin istatistik bilgileri ve bu hayvanlara ilişkin yapılması zorunlu bulunan periyodik aşılara ilişkin bilgiler İlçe Tarım Müdürlüklerinden sorulmalı, davacının Çanakkale Çanakkale Damızlık Koyun- Keçi Yetiştiriciliği Birliğine hangi tarihte üye olduğu araştırılmalı ve 5510 sayılı Yasa'nın 7/b maddesi de değerlendirilerek sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.