Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/1360 K.2014/1727

Davacı, 1497 sayılı Yasa kapsamındaki isteğe bağlı sigortalılık süresini iptal eden Kurum işleminin iptaline, iptal edilen bölüm itibariyle isteğe bağlı sigortalılık süresinin geçerli olduğuna karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının yurt dışındaki çalışması sebebi ile iptal edilen 15.12.1998 tarihinden itibaren isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalılığının geçerli olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kabulü ile davacının iptal edilen isteğe bağlı sigortalılık süreleri geçerli olduğundan bu sürelerin iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 12.11.1998 tarihinden itibaren isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olarak tescil edildiği, talebine bağlı olarak durdurulan ve tekrar başlatılan isteğe bağlı sigortalılık sürelerinin; 12.11.1998-18.11.2003 ve 21.11.2003-30.06.2005 tarihleri arasında olduğu, davacının 15.12.1998 tarihinden itibaren yurt dışında çalışması sebebi ile davalı Kurumun davacının isteğe bağlı sigortalılığını 14.12.1998 tarihinde sona erdirdiği anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan isteğe bağlı sigortalılığı düzenleyen 1479 sayılı Kanun'un 79.maddesi, 24.07.2003 tarihli 4956 sayılı Yasanın 33.maddesi ile değişik hali ile “Bu Kanunun 24. maddesinin (I) numaralı bendi kapsamına girmeyenlerden, aynı maddenin (II) numaralı bendinin (a) ve (c) alt bentlerinde sayılanlar dışında kalanlar, ev kadınları ve Türkiye'de ikamet eden yabancı uyruklular talepleri halinde isteğe bağlı sigortalı olabilirler.

İsteğe bağlı sigortalı olanların basamak seçme ve yükseltmelerinde bu Kanun hükümleri uygulanır.

İsteğe bağlı sigortalılık, sigortalılık tescil talebinin Kuruma intikal ettiği tarih itibariyle başlar ve terk talebinin Kuruma intikal ettiği tarihte veya diğer sosyal güvenlik kanunlarına tabi olarak çalışmaya başladığı tarihten bir gün önce veya sigortalının toplam borcunun üç aylık prim ve ceza tutarından fazla olması halinde sigortalının daha önce ödediği primlerin tam olarak karşıladığı ayın sonu itibariyle sona erer.

2926 sayılı Kanun kapsamına girmeden önce bu Kanun kapsamında isteğe bağlı sigortalı olanların, isteğe bağlı sigortalılıkları devam eder.

İsteğe bağlı sigortanın hangi esaslara göre yapılacağı bir yönetmelikle düzenlenir.” şeklindedir.

Bunun yanı sıra, 1479 sayılı Kanun'a 19.04.1979 tarih ve 2229 sayılı Kanun ile eklenen ek 3.maddesinde, “ yurt dışında bulunan vatandaşların herhangi bir işte çalışmayan eşleri de bu kanunun ev kadınları için getirilen hükümlerinden primlerini döviz olarak ödemek koşulu ile yararlanabilirler” düzenlemesi bulunduğundan, bu madde hükümüne göre yurt dışında çalışan Türk vatandaşlarının isteğe bağlı sigortalı olamayacağı sonucuna ulaşılmıştır. Ne var ki, 1470 sayılı Kanun'un ek 3.maddesi 4956 sayılı Kanun'un 56.maddesi ile 24.07.2003 tarihinde yürürlükten kaldırılmıştır. Dolayısıyla 4956 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 02/08/2003 tarihinden sonra yurt dışında bulunan Türk uyruklular yurt dışında zorunlu sigortalı olsun ya da olmasın Türkiye'de isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olabilirler.

Somut olayda, sözü edilen yasal düzenlemelere göre davacının ancak 4956 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 24.07.2003 tarihinden itibaren isteğe bağlı Bağ-Kur sigortalısı olabileceği göz önünde bulundurulmadan tümden isteğe bağlı sigortalı olduğunun kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.