Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/3176 K.2014/3516

Davacılar, murisi, geçirdiği kazanın iş kazası olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.

Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir.

Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. KARAR

1) Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun tüm, diğer davalı Ahmet Ö..'ın aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2) Dava, davacının murisi Osman E..'ün davalıya ait inşaatta çalıştığı sırada geçirdiği ve sonrasında vefat ettiği kazanın iş kazası olduğunun tespiti ile davacıya ve çocuklarına gelir bağlanması istemine ilişkindir.

Mahkemece davanın kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının davalıya ait inşaatta bulunduğu 23.07.2011 tarihinde elektrik çarpması sonucu yaralandığı ve 17.08.2011 tarihinde vefat ettiği, davacının davalı yanından bildirilen hizmetinin olmadığı, davalı Kurumun henüz olay hakkındaki soruşturmasını tamamlamadığı, ceza yargılamasının devam ettiği, davalı Ahmet Ö..'ın davacının kendi işçisi olmadığını, inşaat işini verdiği dava dışı Mehmet A..'ın işçisi olduğunu beyan ettiği anlaşılmaktadır.

Bir işin bütünüyle bir işverene devri durumunda veya anahtar teslimi denilen biçimde işin verilmesi halinde, alt-üst işveren ilişkisi bulunmamaktadır. Örneğin arsanın veya binanın salt maliki olmak ve ihale makamı olarak işi bütünüyle devretme durumlarında, ortada taşeron denilen kurumdan söz edilemez. Çünkü burada iş tamamıyla ve bütün olarak bağımsız bir işverene devredilmektedir.

Ancak 4857 sayılı Yasanın 2/6 ve 5510 sayılı Yasa'nın 12/son maddesi ile yürürlükten kalkan Sosyal Sigortalar Kanununun 87/2. maddesinde, hukuksal açıdan tarifi yapılan "aracı" veya halk arasındaki deyimi ile "taşeron"dan bahsedebilmek için; öncelikle asıl işveren ve bunun tarafından ortaya konulan bir iş olmalı ve görülmekte olan bu işin bölüm ve eklentilerinden bir iş alt işverene devredilmelidir.

Olayda olduğu gibi bina inşaat işlerinde, ana binayı veya asıl işi bitirmekle yükümlü bir işveren veya mülk sahibi, bu işin doğrama, döşeme, su tesisatı gibi bölümlerini aracılara devrettiğinde artık asıl-alt işveren ilişkisi bulunmaktadır.

Somut olayda, davalı Ahmet Ö..'ın, inşaatı ile ilgili tamirat işini dava dışı Mehmet A..'a verdiğini beyan etmesi karşısında, artık Mehmet A..'ı davaya dahil etmek, davalının hangi işi Mehmet A..'a verdiğini, aralarında alt-üst işveren ilişkisi olup olmadığını araştırmak gerekirken yeterli araştırma ve inceleme yapmadan hükümde yazılı şekilde karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup bozma sebebidir.

Yapılacak iş, dava dışı Mehmet A..'ı davaya dahil etmek, davalı ile dava dışı Mehmet A.. arasında alt-üst işveren ilişkisinin olduğu ortaya koyulduğu takdirde Mehmet ..'ın da işveren olarak iş kazasından sorumlu olacağını göz önüne almak, davalı ile Mehmet A.. ve davacının murisi arasındaki ilişkinin açıklığa kavuşması açısından daha fazla tanık beyanına başvurmak, davalı Kurumun müfettiş raporunu ve tahkikat evraklarını getirtmek ve sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

O halde, davalının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.