Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/502 K.2013/6487

Davacı, lk kesinti tarihini takip eden aybaşından itibaren tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine, 6111 sayılı Kanundan yararlandırılmasına karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

Dava, davacının tespit edilecek tarihten itibaren 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalısı olduğunun tespiti ve 6111 sayılı Yasa'dan yaralandırılması istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 01/06/1994-31/12/1994 ve 02/09/1996-31/12/1996 tarihleri arasında 2926 sayılı Yasa kapsamında tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine ve 6111 sayılı Yasadan yararlandırılmasına karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının 2926 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığının bulunmadığı, 1995 yılı 1. dönemde 22 gün, 19/08/1996-01/09/1996 tarihleri arasında 12 gün 506 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığı bulunduğu, davacının teslim ettiği ürün bedellerinden 1996/6. ay ve bunu takip eden 1998, 1999, 2000, 2001 ve 2002 yıllarında prim kesintisi yapıldığı, 1997 yılında da ürün tesliminin bulunduğu, ayrıca ... Türk Tütün A.Ş. tarafından düzenlenen 1994 yılı Nisan ayı tevkifat bildirim listesinde Şükran Salgut adına prim kesintisi yapıldığının bildirildiği, mahkemece bu kesintinin davacıya ait olup olmadığının araştırılmadığı anlaşılmaktadır.

Davanın yasal dayanağını oluşturan 2926 Sayılı Yasada, 506 Sayılı Yasanın 79. maddesindeki gibi, geçmiş Tarım ... hizmetlerinin tespitine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir. Anılan yasanın 5. maddesinde, 7. maddede belirtilen süre içinde kayıt ve tescillerini yaptırmayan sigortalıların hak ve yükümlülüklerinin, kayıt ve tescil edildikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren başlayacağı belirtilmiştir. Yasanın 10. maddesindeki kayıtlar Kurum tarafından yapılacak olan tescil işlemleri için uygulama alanı bulmaktadır.

Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş kararları; Kurumun prim alacaklarını Bakanlar Kurulu kararı ile ürün bedellerinden tevkifat suretiyle tahsil etmesi halinde, ...’un prim ödenmesine rağmen, sigortalıyı re’sen kayıt ve tescil etmemesi, yasanın kendisine yüklediği re’sen tescil yükümlülüğüne aykırılık teşkil ettiğinden, prim tevkifatının yapıldığı tarihi izleyen aybaşından itibaren sigortalı olarak kabulü gerektiği yönündedir.

İlk prim kesintisini izleyen yıllarda prim kesintisi veya ürün tesliminin gerçekleştiğinin belirlendiği durumlarda, bu yıllar için de tespit kararı verilmesi gerekmektedir.

Tarım ... sigortalılığının temel koşulu 2926 sayılı Yasanın 2/1 ve 3/b maddelerinde belirtildiği gibi, tarımsal faaliyette bulunmaktır. Prim tevkifatına dayalı tespit davasında, salt ziraat odası ve kooperatif kaydı gibi belgelerin bulunması, davanın kabulü için yeterli değildir. Tarımsal faaliyetin sürdüğünün, faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususlar da somutlaştırılarak belirlenmelidir. Prim tevkifatı ve ürün tesliminin, bir-iki yıla kadar olan süre dışında süreklilik arzettiği hallerde de, tarımsal faaliyetin sürekli olduğu kabul edilebilir.

Hal böyle olunca, 1994 yılında ... Türk Tütün A.Ş. tevkifat listesinde gösterilen kesintinin davacıya ait olup olmadığı araştırılarak, davacıya aitse, ilk prim kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 01/05/1994 tarihinden 31/12/2002 tarihine kadar davacının çakışan 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaları dışlanmak suretiyle, davacıya ait değilse ilk prim kesinti tarihini takip eden aybaşı olan 01/07/1996 tarihinden 31/12/2002 tarihine kadar davacının çakışan 506 sayılı Yasa kapsamındaki çalışmaları dışlanmak suretiyle tarım ... sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.