Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/5749 K.2014/6497

Davacı, davalılardan işverene ait işyerinde geçen çalışmalarının tespitine, işçilik alacaklarının tahsiline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme, ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalılardan Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi M. K.i tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının 12.09.1994 – Kasım 1999 ve Mart 2001 – Nisan 2004 ve 10.07.2004 – 23.06.2006 tarihleri arasında davalı işverenlere ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespiti ile alacak istemine ilişkindir.

Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile hükümde yazılı şekilde karar verilmiş ise de bu sonuca eksik araştırma ve inceleme ile gidilmiştir.

Davalı işverenler ile davacının temyizi olmadığından alacak ile ilgili hüküm inceleme konusu yapılmamıştır.

Hizmet tespitine ilişkin davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Yasa'nın 79/10. ve 5510 sayılı Yasa'nın 86/9. maddeleri bu tip hizmet tespiti davaları için özel bir ispat yöntemi öngörmemiş ise de, davanın niteliği kamu düzenini ilgilendirdiği ve bu nedenle özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi gerektiği Yargıtay'ın ve giderek Dairemizin yerleşmiş içtihadı gereğidir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davalı işverenlerden H.. T.. adına tescilli 10020043 sicil numaralı davalı işyerinin 09.10.1990 – 30.6.1998 tarihleri arasında, davalı işverenlerden T.. Ş.. adına tescilli 29611 sicil numaralı davalı işyerinin 07.07.1998 tarihinden itibaren 506 sayılı Kanun kapsamında olduğu, davacının 24.11.1999 – 30.05.2001 tarihleri arasında askerlik yaptığı, davacı adına 28.05.2004 – 26.06.2004 tarihleri arasında dava dışı bir işyerinden çalışmaların bildirildiği, davalı işverence davacı adına işe giriş bildirgesinin verilmediği ve çalışma bildirilmediği görülmüştür.

Somut olayda; işyerinin kanun kapsamına alındığı tarihten itibaren çalışmaya hükmedildiği, askerlik süresi ve başka yerde geçen çalışmaların dışlandığı, aynı zamanda komşu işyeri tanığı olduğunu iddia eden davacı tanıklarının çalışmayı doğruladıkları, ancak bu tanıkların gerçekte komşu işyeri tanığı olup olmadığının araştırılmadığı, dönem bordrolarının getirtilmediği, resen tanık araştırılarak dinlenilmediği, eksik inceleme ve araştırma ile karar verildiği anlaşılmıştır.

Yapılacak iş, davalı işyerlerinin ihtilaflı döneme ilişkin tüm dönem bordrolarını getirtmek ve bu bordrolarda ihtilaflı dönemin tamamında kayıtlı ve tarafsız tanıklar saptanarak bunların bilgilerine başvurmak, bordrolarda adı geçen kişilerin adreslerinin tespit edilememesi veya beyanları ile yetinilmediği takdirde, Sosyal Güvenlik Kurumu, zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinde uyuşmazlık konusu dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı komşu işyeri çalışanları;

yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra sonucuna göre karar vermekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. O halde, davalı Kurumun bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.