Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2013/7793 K.2013/12059

Davacı, yurtdışındaki çalışmalarına ait süreleri borçlanma hakkının bulunduğunun tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kabulüne karar vermiştir. Hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davalı Kurumun aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının yurtdışında 07/03/1977-26/09/2002 tarihleri arasında geçen süreyi borçlanma hakkı bulunduğunun tespiti istemlerine ilişkindir.

Mahkemece, davacının 07.03.1977-12.05.2000 tarihleri ile 11.06.2001-26.09.2002 tarihleri arasındaki süreye ilişkin borçlanma talebinin kabulüne ve aksine Kurum işleminin iptaline karar verilmiştir.

3201 sayılı Kanun'un 1.maddesine göre Türk vatandaşlarının yurt dışında 18 yaşını doldurduktan sonra, Türk vatandaşı iken geçen ve belgelendirilen sigortalılık süreleri ve bu süreleri arasında veya sonunda her birinde bir yıla kadar olan işsizlik süreleri ile yurt dışında ev kadını olarak geçen süreleri, bu Kanunda belirtilen sosyal güvenlik kuruluşlarına prim ödenmemiş olması ve istekleri halinde, bu Kanun hükümlerine göre sosyal güvenlikleri bakımından değerlendirilir.

Somut olayda, 25.01.1956 doğumlu davacının 12.05.2000 tarihinde izinle Türk vatandaşlığından çıktığı, 11.6.2001 tarihinde Türk vatandaşlığına yeniden alındığı ancak 26.09.2002 tarihinde izinle yeniden çıktığı, 20.09.1973 tarihinde 506 sayılı Yasa kapsamında tescil edildiği, 15.09.2012 tarihli borçlanma talebinin Türk vatandaşı olmadığı gerekçesiyle reddedildiği, Almanya'da 7.3.1977 - 10.07.1986 tarihleri arasında okul eğitimi ve yüksek okul eğitimi gördüğü, fiili çalışmasının 01.11.1986 tarihinde başladığı anlaşılmaktadır.

Davacı, yurt dışında 18 yaşını doldurduktan sonra Türk vatandaşı iken geçen ve belgelendirilen sigortalılık süreleri ve bu süreleri arasında veya sonunda her birinde bir yıla kadar olan işsizlik sürelerini borçlanabilir.

Somut olayda davacının fiilen çalışmadığı 07.03.1977-10.07.1986 tarihleri arasında okul eğitimi ve yüksek okul eğitimi gördüğü süreyi borçlanması mümkün olmadığı gibi bu sürelerin sigortalılık süreleri arasında veya sonundaki işsizlik süreleri olmadığı da açıktır.

Mahkemece yukarıdaki maddi ve hukuki olgular gözetilerek davacının yurtdışında ilk defa eylemli olarak çalışmaya başladığı tarihten itibaren Türk vatandaşı olarak geçen 01.11.1986-12.05.2000 ve 11.06.2001-25.09.2002 tarihleri arasındaki süreyi borçlanma hakkı bulunduğunun tespitine karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile borçlanılması mümkün olmayan 07.03.1977-10.07.1986 tarihleri arasındaki okul eğitimi ve yüksek okul eğitimi süresini de borçlanma hakkı bulunduğunun tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden HUMK'un 438/7.maddesi uyarınca hüküm bozulmamalı, düzeltilerek onanmalıdır.