Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/14223 K.2014/18422

Davacı, geriye dönük hizmet sürelerinin tespiti için borçlanma yapılamayacağına ilişkin Kurum işleminin iptali ile 27/12/1998-30/04/2006 tarihleri arası Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin reddine karar vermiştir. Hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere göre davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, 2-Davacı, oda kaydını geçersiz sayan Kurum işleminin iptali ile 27.12.1998 – 30.04.2006 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun ve 6111 sayılı Yasa'dan faydalandırılması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden; davacının 27.10.1983 tarihli bildirge ile vergi kaydı gereğince 20.04.1982 tarihi itibari ile re'sen tescil edildiği, davalı Kurum kontrol memurunun 27.05.2011 tarihli raporunda; davacının üyesi olduğu Malatya M..

Odası'nın üye kayıt defterinin noter tasdikli olduğunu, silinti kazıntı bulunmadığını, müteselsil sıra takip ettiğini, ancak davacının kaydına ilişkin yönetim kurulu kararı bulunmadığını, oda kaydını tastik edeer vergi ve sicil kaydı bulunmadığını, bu nedenle de davacının kaydının geçersiz olduğunu bildirdiği, davacının 10.05.2011 tarihli dilekçesi ile 27.12.1998 – 30.04.2006 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalılık talep ettiği, davalı Kurum tarafından davacının minibüsçüler odasındaki kaydı geçersiz sayıldığından talebin kabul edilmediği,

davacının 03.04.1979 – 02.04.1981, 20.08.1981 – 29.04.1983, 02.05.1996 – 28.06.1996 ve 26.08.1996 – 25.10.1996 tarihleri arasında vergi kaydı bulunduğu, Malatya M..

Odası tarafından ise kaydının 27.12.1998 tarihinden beri devam ettiğinin bildirildiği, davalı Kurum tarafından 20.04.1982 – 29.04.1983, 02.05.1996 – 28.06.1996 ve 26.08.1996 – 25.10.1996 tarihleri arasında 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı kabul edildiği, 01.03.1981 – 19.04.1982, 01.09.1984 – 30.08.1996 ve 01.06.2006 – 30.09.2011 arası 506 sayılı Yasa kapsamında zorunlu sigortalılığının bulunduğu, davacının 25.12.2001 tarihinde davalı Kurum'a verdiği form gereği 01.01.2002 – 01.01.2004, 01.04.2004 – 2006/4. ay ve 2006/5. ayda 2925 sayılı Yasa kapsamında sigortalılığının bulunduğu anlaşılmaktadır.

Her uyuşmazlığın, dayandığı işlem veya olayların meydana geldiği tarihte yürürlükte olan yasal kurallara göre çözümlenmesi gerekeceği ilkesinden hareketle, yasal koşulların ayrı ayrı ele alınarak Bağ-Kur'luluk statüsünün ortaya konması gerekir.

01.04.1972 tarihinde yürürlüğe giren 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinde zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için esnaf sicili veya kanunla kurulu meslek kuruluşu kaydı aranırken 04.05.1979 tarihinde yürürlüğe giren 2229 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesinin öngördüğü meslek kuruluşlarına kayıtlı olma koşulu kaldırılmış sadece yasanın temel ilkesi olan kendi ad ve hesabına çalışma koşulu getirilmiş,

20.04.1982 tarihinde yürürlüğe giren 2654 sayılı Yasa ile 1479 sayılı Yasa'nın 24. maddesi değiştirilecek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olması şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için meslek kuruluşuna kayıtlı olma yeterli görülmüş, 22.03.1985 tarihinde yürürlüğe giren 3165 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için vergi kaydı veya esnaf sicil kaydı veya oda kaydının bulunması yeterli görülmüş,

02.08.2003 tarihinde yürürlüğe giren 4956 sayılı Yasa ile 24. madde değiştirilerek zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı için gelir vergisi mükellefi olma şartı getirilmiş ancak gelir vergisinden muaf olanlar için esnaf sicil kaydı ve oda kaydının bir arada bulunması yeterli görülmüştür.

Somut olayda; her ne kadar mahkemece davacının oda kaydının sağlıklı olmadığının düşünüldüğü, bu nedenle 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı kabul edilebilmesi için vergi kaydının bulunması gerektiği belirtilerek ve davacının vergi kaydı sona erdiğinden talebin reddi cihetine gidilmiş ise de; Kurum kontrol memurunca tutulan tutanakta üye kayıt defterinde kazıntı-silinti yapıldığından bahsedilmediği, bu konuda ortaya atılmış bir sahtecilik iddiasının da bulunmadığı, defterlerin usulünce tutulmamasından dernek yöneticilerinin sorumlu tutulacağı gözetilmeden oda kaydının geçersiz olduğunun kabul edilmesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yapılacak iş; davacının Malatya M.. Odası'ndaki kaydı geçerli kabul edilerek yukarıda bahsedilen Yasa maddeleri gereğince davacının talep ettiği dönemde 1479 sayılı Yasa kapsamında sigortalı olduğunun kabulüne karar vermek ve 6111 sayılı Yasa'dan faydalandırılmasına ilişkin talebini de buna göre değerlendirmekten ibarettir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular nazara alınmaksızın yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.