Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/15696 K.2014/24455

Davacı, yurtdışında geçen çalışma süreleri borçlanmaya hakkı olduğunun tespitine, yurtdışında çalışmaya başladığı tarihin Türkiye içinde sigortalılık başlangıç tarihi olduğunun tespitine, karar verilmesini istemiştir. Mahkeme ilamında belirtildiği şekilde, isteğin kısmen kabulüne karar vermiştir. Hükmün taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

KARAR

1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici nedenlere ve özellikle davacının borçlanma talebinde bulunduğu tarihte 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(b) bendi kapsamında sigortalı olması nedeniyle borçlanmanın 4/1-(a) bendi kapsamında yapılmasının mümkün bulunmamasına göre davacının tüm, davalı Kurumun ise aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava, davacının yurt dışında Türk vatandaşı olarak geçen süreyi 5510 sayılı Kanun'un 4/1-(a) bendi kapsamında borçlanma hakkı bulunduğunun ve 05.01.1987 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespiti istemine ilişkindir.

Mahkemece, davacı tarafından açılan davanın kısmen kabulü ile davacının Türk vatandaşı olarak yurt dışında geçen ve Türk vatandaşlığından çıkmadan önceki borçlanma kapsamındaki sürelerini borçlanma hakkı bulunduğunun tespitine, davacının Almanya sigortalılığına giriş tarihi dikkate alınarak 18 yaşını doldurduğu tarih olan 02/01/1980 tarihinin Türkiye sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitine, davacının yurt dışı hizmet borçlanmasına ilişkin sürelerinin 4/1-(b) kapsamında bulunduğunun tespitine karar verilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın "Taleple Bağlılık İlkesi" başlıklı 26.maddesine göre Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir. Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır.

Somut olayda, davacının 05.01.1987 tarihinin sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitini talep etmesine karşın mahkemece "taleple bağlılık" ilkesine aykırı biçimde 02/01/1980 tarihinin Türkiye sigortalılık başlangıç tarihi olarak tespitine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Öte yandan, 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu'nun 36.maddesine göre davalı Kurum harçtan muaf olduğu halde davacının peşin yatırdığı harcın yargılama giderlerine dahil edilerek davalı Kurumdan tahsiline karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

O halde, davalı Kurumun bu yönü amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve bozmadan sonra yapılacak yargılamada 6552 sayılı Kanun'un 28, 29 ve 30.maddeleri ile 3201 sayılı Kanun'un 1 ve 5. maddelerinde yapılan değişiklik ile Kanun'a eklenen Geçici 8.madde hükümleri de gözönünde bulundurulmak üzere hüküm bozulmalıdır.