Yargıtay 21. Hukuk Dairesi E.2014/17117 K.2015/6887

Davacı, iş kazası sonucu maluliyetinden doğan maddi ve manevi tazminatın ödetilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda; bozmaya uyarak ilamda yazılı nedenlerle, davalılardan ... Entegre A.Ş. aleyhine açılan davanın reddine, 221.919,67 .-TL maddi ve manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte diğer davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine ilişkin hükmün süresi içinde ... Sunta Mdf Orman Ürünleri San. Tes. İth.

İhr.Ve Tic.A.Ş. vekilince duruşmalı, ... San.Ltd.Şti. vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine, dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 01/04/2015 Çarşamba günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü davalılardan ... Sunta Mdf Orman Ürünleri San. Tes. İth. İhr.Ve Tic.A.Ş. vekili Avukat ... ve Avukat ..., ... San.Ltd.Şti. vekili Avukat ... ile karşı taraf vekili Avukat ... geldiler.

Diğer davalı adına gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan Avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek aynı gün Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okundu, işin gereği konuşulup düşünüldü ve aşağıdaki karar tesbit edildi.

1-Dosyadaki yazılara, kararın bozmaya uygun olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, temyiz edenin sıfatına göre, temyiz eden davalılar

... Mak. San. Tic. Ltd. Şti. ile ... Sunta MDF Orman Ürünleri San. Tes. İhr. Tic. AŞ. vekillerinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine,

2-Dava 09.11.2002 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu % 43,20 oranında sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi zararlarının giderilmesi istemine ilişkindir.

Mahkemece yöntemince kusur raporu alınması gerektiğine ilişkin Dairemiz bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, Birleşen Kocaeli 4. İş Mahkemesinin 2014/155E sayılı dosyasındaki taleplerde dikkate alınmak suretiyle, Önceki gibi ... Entegre Ağaç San Tic AŞ’ne yönelik davanın reddine, maddi tazminat isteminin kabulüne, manevi tazminat isteminin ise kısmen kabulüne karar karar verilmiş ve bu karar süresinde aleyhine hüküm kurulan davalılar ... Mak. San. Tic. Ltd. Şti. ile ... Sunta MDF Orman Ürünleri San. Tes. İhr. Tic. AŞ. Vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

./..

Davacının iş kazası sonucu % 43,20 oranında sürekli iş göremezliğe uğradığı olayda davacının % 20, davalı ... Mak. San. Tic. Ltd. Şti’nin % 50 ve davalı ... Sunta MDF Orman Ürünleri San. Tes. İhr. Tic. AŞ’nin %30oranında kusurlu olduğu, davalı ... Ağaç San Tic AŞ’nin ise kusurunun bulunmadığı dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Gerek mülga B.K'nun 47 ve gerekse yürürlükteki 6098 sayılı T.B.K’nun 56. maddesinde hakimin bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi zarar adı ile ödenmesine karar verebileceği öngörülmüştür. Hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi zarar adı ile zarar görene verilmesine karar vereceği para tutarı adalete uygun olmalıdır.

Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

26.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları tarafların sosyal ve ekonomik durumları paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu olayın ağırlığı davacının sürekli iş göremezlik oranı, işçinin yaşı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması, hükmedilecek tutarın manevi tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranda olması gerektiği de söz götürmez.

Bu ilkeler gözetildiğinde davacı yararına hüküm altına alınan 45.000,00-TL manevi tazminatın fazla olduğu açıkça belli olmaktadır.

Davalıların zaman aşımına yönelik temyiz itirazlarına gelince; Davacının uyulan bozma ilamı öncesinde maddi ve manevi tazminat istemli davalarının süresi içerisinde açıldığı ve gene süresi içerisinde maddi tazminat isteminin ıslah suretiyle artırıldığı, Yargıtay bozma ilamından sonraki yargılama sırasında Kocaeli 4. İş Mahkemesinin 2014/155E sayılı birleşen davasındaki taleple ilgili olarak süresi içerisinde zaman aşımı def-inin ileri sürüldüğü uyuşmazlık konusu değildir. Uyuşmazlık bu tür davalarda Türk Borçlar Kanunu'nun 146. maddesi gereğince uygulanmakta olan 10 yıllık zaman aşımı süresinin hangi tarihte başlatılması gerektiği noktasında toplanmaktadır.

Uygulama ve öğretide kabul edildiği üzere, zamanaşımı failin ve zararın öğrenildiği tarihten başlatılmalıdır. Zarar görenin zararı öğrenmesi demek, zararın varlığı, mahiyeti ve esaslı unsurları hakkında bir dava açma ve davanın gerekçelerini göstermeye elverişli bütün hal ve şartları öğrenmiş olması demektir. Vücut bütünlüğünün ihlalinden doğan zarar, ancak bakım ve tedavi sonucunda düzenlenen hekim raporuyla belirli bir açıklığa kavuşur.

Bedensel zararın gelişim, gösterdiği durumlarda zamanaşımına başlangıç olarak hastalık seyrinin yani gelişimin tamamlandığı tarihin esas alınması gerekir. Somut olayda kuyruk sokumu ve kalça kemiği kırılan davacı bakımından değişen ve gelişen bir durumun olmadığı 22.04.2004 tarihinden itibaren çalışabileceğine ilişkin 12.02.2004 tarihli raporla birlikte zararın öğrenildiği ortadadır.

Hal böyle olunca, 11.04.2014 tarihinde açılan Kocaeli 4. İş Mahkemesinin 2014/155E sayılı birleşen davasına karşı, davalılar tarafından süresi içerisinde ileri sürülen zamanaşımı def'i nin kabul edilerek birleşen Kocaeli 4. İş Mahkemesinin 2014/155E sayılı dava konusu ek maddi tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerekirken, anılan dava ile talep edilen miktarı da kapsar biçimde maddi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesi hatalı olmuştur.

Mahkemece yukarıda açıklanan maddi ve hukuksal olgular dikkate alınmadan, yazılı şekilde hüküm kurması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

O halde, davalılar ... Mak. San. Tic. Ltd. Şti. ile ... Sunta MDF Orman Ürünleri San. Tes. İhr. Tic. AŞ. vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul olunmalı ve hüküm bozulmalıdır.